Τα χειρουργεία και οι λίστες αναμονής ήταν ένα από τα βασικά προβλήματα στο ΕΣΥ, που η κυβέρνηση και το υπουργείο Υγείας έχουν βάλει ψηλά στην ατζέντα της. Μάλιστα στο κυριακάτικο μήνυμά του, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έκανε εκτενή αναφορά στο ζήτημα.

Συγκεκριμένα ο πρωθυπουργός ανέφερε ότι:

• Το 2025 σημειώθηκε μείωση 29% στο σύνολο των ασθενών στην Ενιαία Λίστα Χειρουργείων, δηλαδή από 117.494 περιορίστηκαν σε 83.457.
• Σημειώθηκε μείωση κατά 52% που καταγράφηκε στο σύνολο των ασθενών με αναμονή πάνω από 4 μήνες το ίδιο διάστημα, από σχεδόν 67.000 σε σχεδόν 32.000, όπως και η μείωση των περιστατικών σε αναμονή πριν το 2023, από 34.460 σε 1.114.

Σύμφωνα με τον Κυριάκο Μητσοτάκη, καθοριστική ήταν η συμβολή των δωρεάν απογευματινών χειρουργείων, με τη διενέργεια 11.342 δωρεάν χειρουργείων σε 70 Νοσοκομεία σε όλη τη χώρα.

Ωστόσο, τα παραπάνω στοιχεία δεν χωρούν πανηγυρισμούς. Αντιθέτως, μάλιστα, είναι άκρως ανησυχητικά. Κι αυτό γιατί από τους 83.457 ασθενείς (κι αυτός ο αριθμός είναι μεγάλος):

• 32.000 περιμένουν πάνω από 4 μήνες
• 1.114 αναμένουν για περισσότερο από 2 χρόνια

Την ίδια ώρα, 400 χειρουργικές αίθουσες παραμένουν κλειστές, λόγω έλλειψης προσωπικού. Η λειτουργία τους θα ήταν ευεργετική για τις λίστες αναμονής.

Παράλληλα, η Πανελλήνια Ομοσπονδία Εργαζομένων Δημόσιων Νοσοκομείων (ΠΟΕΔΗΝ), θέτει ένα σημαντικό ερώτημα: Πώς μειώθηκαν οι ασθενείς με αναμονή άνω των τεσσάρων μηνών κατά περίπου 35.000 μέσα στο 2025, όταν πραγματοποιήθηκαν μόλις 11.342 απογευματινά χειρουργεία; «Η απάντηση βρίσκεται αφενός στη μικρή αύξηση των πρωινών χειρουργείων και αφετέρου σε ένα «τρικ» του συστήματος» σχολιάζει ο πρόεδρος της ΠΟΕΔΗΝ Μιχάλης Γιαννάκος.

Η Ομοσπονδία εξηγεί ότι οι ασθενείς λαμβάνουν vouchers για δωρεάν χειρουργείο στον ιδιωτικό τομέα μέσω του Ταμείου Ανάκαμψης. Όσοι αρνούνται, είτε επειδή έχουν επιλέξει γιατρό στο δημόσιο, είτε λόγω φόβου για κρυφές χρεώσεις, απεντάσσονται από τη λίστα αναμονής και επανεγγράφονται ως νέοι ασθενείς. Με αυτόν τον τρόπο μειώνεται τεχνητά ο αριθμός των αναμονών.

Την ίδια στιγμή, στα απογευματινά χειρουργεία εξυπηρετούνται μόλις 30 έως 40 ασθενείς ημερησίως σε όλη τη χώρα, και αυτό όσο παραμένουν δωρεάν. Όταν επανέλθουν σε καθεστώς πληρωμής, εκτιμάται ότι η λειτουργία τους θα συρρικνωθεί ακόμη περισσότερο.

Τέλος, αναφορικά με το γεγονός ότι το 40% των χειρουργικών αιθουσών είναι κλειστές, ο Μιχάλης Γιαννάκος σημειώνει ότι για να επαναλειτουργήσουν απαιτείται προσωπικό: αναισθησιολόγοι και κυρίως νοσηλευτές. Πολλοί επεμβατικοί γιατροί εγκαταλείπουν το ΕΣΥ, καθώς δεν τους διατίθενται χειρουργικές αίθουσες για να χειρουργήσουν ασθενείς, επιλέγοντας τον ιδιωτικό τομέα ή το εξωτερικό. Η πλήρης λειτουργία των χειρουργικών αιθουσών θα μπορούσε να αποτελέσει ισχυρό κίνητρο παραμονής στο δημόσιο σύστημα, τονίζει η ΠΟΕΔΗΝ. Καταλήγει ότι δεν αρκούν οι προκηρύξεις. Απαιτούνται ουσιαστικά κίνητρα: γενναίες αυξήσεις μισθών, ένταξη στα ΒΑΕ, μονιμοποίηση των συμβασιούχων. Διαφορετικά, προειδοποιεί, το ΕΣΥ κινδυνεύει να μετατραπεί σε συμπληρωματικό του ιδιωτικού τομέα, σε μια χώρα που ήδη καταγράφει το υψηλότερο ποσοστό ιδιωτικών δαπανών υγείας στην Ευρώπη, κοντά στο 40%.