Οι αναστολείς αντλίας πρωτονίων (π.χ. ομεπραζόλη), ένα φάρμακο που συνταγογραφείται ευρέως για τη γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση και τα έλκη, έχουν απασχολήσει έντονα την επιστημονική κοινότητα τα τελευταία χρόνια.
Οι ανησυχίες για πιθανή σύνδεση αυτών των φαρμάκων με καρκίνους του στομάχου υπήρχαν ήδη από τη δεκαετία του 1980, όταν άρχισαν να χρησιμοποιούνται. Προηγούμενες μελέτες είχαν αφήσει να εννοηθεί ότι μπορεί να υπάρχει σχέση μεταξύ της χρήσης αναστολέων αντλίας πρωτονίων και του καρκίνου του στομάχου.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι οι παλαιότερες μελέτες «παρουσίαζαν αρκετούς μεθοδολογικούς περιορισμούς, γεγονός που καθιστά αυτή την πιθανή συσχέτιση αβέβαιη». Για τον λόγο αυτό, προχώρησαν σε νέα μελέτη, σχεδιασμένη έτσι ώστε να «λάβει υπόψη όλους τους βασικούς περιορισμούς της υπάρχουσας βιβλιογραφίας».
Τι έδειξε η νέα μελέτη
Η νέα σκανδιναβική μελέτη δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό BMJ και ανέλυσε δεδομένα από όλους τους ασθενείς με καρκίνο του στομάχου και του οισοφάγου σε Δανία, Νορβηγία, Φινλανδία, Ισλανδία και Σουηδία, για την περίοδο από το 1994 έως το 2000. Στη μελέτη περιλήφθηκαν περισσότεροι από 17.000 άνθρωποι με διάγνωση καρκίνου του στομάχου, οι οποίοι συγκρίθηκαν με 170.000 άτομα χωρίς τη νόσο.
Η μακροχρόνια χρήση αναστολέων αντλίας πρωτονίων, δηλαδή χρήση που ξεπερνούσε το ένα έτος, καταγράφηκε στο 10% των ατόμων με καρκίνο του στομάχου και στο 9,5% όσων δεν είχαν διαγνωστεί με τη νόσο. «Δεν βρέθηκε συσχέτιση μεταξύ της μακροχρόνιας χρήσης αναστολέων αντλίας πρωτονίων και του γαστρικού αδενοκαρκινώματος», ανέφεραν οι ερευνητές.
Σύμφωνα με τους συγγραφείς, τα ευρήματα παλαιότερων ερευνών ενδέχεται να είχαν επηρεαστεί από το γεγονός ότι περιλάμβαναν περιπτώσεις όπου η έναρξη της θεραπείας με αναστολείς αντλίας πρωτονίων συνέπιπτε χρονικά με τη διάγνωση του καρκίνου. Επιπλέον, πολλές από αυτές τις μελέτες εστίαζαν σε βραχυχρόνια χρήση και δεν λάμβαναν υπόψη άλλους κρίσιμους παράγοντες.
Όπως ανέφεραν χαρακτηριστικά: «Το εύρημα αυτό αναμένεται να προσφέρει ανακούφιση στους ασθενείς που χρειάζονται μακροχρόνια θεραπεία με αναστολείς αντλίας πρωτονίων και αποτελεί χρήσιμο στοιχείο για τη λήψη κλινικών αποφάσεων στο σύστημα υγείας».
Παράλληλα, οι ερευνητές τόνισαν ότι απαιτείται προσοχή, σημειώνοντας: «Η μακροχρόνια χρήση αναστολέων αντλίας πρωτονίων μπορεί να προκαλέσει παρενέργειες και να αυξήσει τον κίνδυνο άλλων δυνητικά σοβαρών καταστάσεων, όπως διάρροια που σχετίζεται με Clostridium difficile, οστεοπόρωση και δυσαπορρόφηση βιταμινών ή ηλεκτρολυτών».
