Με δύο νέες παγκόσμιες εκθέσεις του, που δημοσιεύθηκαν σήμερα, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας καλεί τις κυβερνήσεις να αυξήσουν τους φόρους στα αναψυκτικά και άλλα τέτοιου τύπου ποτά καθώς και το αλκοόλ.

Ο ΠΟΥ τονίζει ότι αυτού του είδους τα προϊόντα παραμένουν φθηνά λόγω των σταθερά χαμηλών φορολογικών συντελεστών στις περισσότερες χώρες, τροφοδοτώντας την παχυσαρκία, τον διαβήτη, τις καρδιακές παθήσεις, τους καρκίνους και άλλες παθήσεις ειδικά σε παιδιά και νεαρούς ενήλικες.

Οι νέες εκθέσεις του ΠΟΥ προειδοποιούν ότι τα «αδύναμα φορολογικά συστήματα επιτρέπουν στα επιβλαβή προϊόντα να παραμένουν φθηνά, ενώ τα συστήματα υγείας αντιμετωπίζουν αυξανόμενη οικονομική πίεση από μη μεταδοτικές ασθένειες και τραυματισμούς που μπορούν να προληφθούν».

«Οι φόροι υγείας είναι ένα από τα ισχυρότερα εργαλεία που διαθέτουμε για την προώθηση της υγείας και την πρόληψη ασθενειών», δήλωσε ο Δρ. Tedros Adhanom Ghebreyesus, Γενικός Διευθυντής του ΠΟΥ. «Αυξάνοντας τους φόρους σε προϊόντα όπως ο καπνός, τα αναψυκτικά και το αλκοόλ, οι κυβερνήσεις μπορούν να μειώσουν την επιβλαβή κατανάλωση και να αποδεσμεύσουν κεφάλαια για ζωτικές υπηρεσίες υγείας», πρόσθεσε.

Η παγκόσμια αγορά αναψυκτικών και αλκοολούχων ποτών παράγει δισεκατομμύρια δολάρια σε κέρδη, τροφοδοτώντας την ευρεία κατανάλωση και τα εταιρικά κέρδη, σημειώνει ο ΠΟΥ σε ανακοίνωσή του. Ωστόσο, οι κυβερνήσεις αποκομίζουν μόνο ένα σχετικά μικρό μερίδιο αυτής της αξίας μέσω φόρων που υποκινούνται από την υγεία, αφήνοντας τις κοινωνίες να επωμιστούν το μακροπρόθεσμο κόστος για την υγεία και την οικονομία.

Οι συγκεκριμένες εκθέσεις δείχνουν ότι τουλάχιστον 116 χώρες φορολογούν τα αναψυκτικά, πολλά από τα οποία είναι τύπου σόδα. Ωστόσο, πολλά άλλα προϊόντα υψηλής περιεκτικότητας σε ζάχαρη, όπως οι χυμοί φρούτων, διάφορα γάλατα και οι έτοιμοι προς κατανάλωση καφέδες ή και τα τσάγια, διαφεύγουν της φορολογίας. Ενώ το 97% των χωρών φορολογεί τα ενεργειακά ποτά, το ποσοστό αυτό δεν έχει αλλάξει από την τελευταία παγκόσμια έκθεση του 2023.

Μια ξεχωριστή έκθεση του ΠΟΥ δείχνει ότι τουλάχιστον 167 χώρες επιβάλλουν φόρους στα αλκοολούχα ποτά, ενώ 12 απαγορεύουν εντελώς το αλκοόλ. Παρά ταύτα, το αλκοόλ έχει γίνει πιο προσιτό ή έχει παραμείνει αμετάβλητο σε τιμή στις περισσότερες χώρες από το 2022, καθώς οι φόροι δεν συμβαδίζουν με τον πληθωρισμό και την αύξηση του εισοδήματος.

Το κρασί παραμένει αφορολόγητο σε τουλάχιστον 25 χώρες, κυρίως στην Ευρώπη, παρά τους σαφείς κινδύνους για την υγεία. «Το οικονομικά προσιτό αλκοόλ οδηγεί στη βία, τους τραυματισμούς και τις ασθένειες», τόνισε ο Δρ. Etienne Krug από τον ΠΟΥ. Ενώ η βιομηχανία ωφελείται, το κοινό συχνά επωμίζεται τις συνέπειες για την υγεία και η κοινωνία το οικονομικό κόστος», κατέληξε.

Ο ΠΟΥ διαπίστωσε ότι σε όλες τις περιοχές:

- τα μερίδια φόρου για το αλκοόλ παραμένουν χαμηλά. Τα παγκόσμια μερίδια ειδικών φόρων κατανάλωσης είναι κατά μέσο όρο 14% για την μπίρα και 22,5% για τα οινοπνευματώδη ποτά.

- οι φόροι στα αναψυκτικά είναι μικροί και κακώς στοχευμένοι, με τον μέσο φόρο να αντιπροσωπεύει μόνο περίπου το 2% της τιμής ενός κοινού ζαχαρούχου αναψυκτικού και συχνά να εφαρμόζεται μόνο σε ένα υποσύνολο ποτών, παραλείποντας μεγάλα τμήματα της αγοράς.

- Λίγες χώρες προσαρμόζουν τους φόρους στον πληθωρισμό, επιτρέποντας στα προϊόντα που βλάπτουν την υγεία να γίνονται σταθερά πιο προσιτά.