Τα οστά σας: Ένας ζωντανός ιστός : Τα οστά σας είναι κάτι πολύ περισσότερο από επιμέρους τμήματα του σκελετού. Είναι ένας ζωντανός, δυναμικός και απίστευτα έξυπνος ιστός που βρίσκεται σε διαρκή εξέλιξη, επιτελώντας πολύπλοκες λειτουργίες απαραίτητες για τη συνολική υγεία του σώματος.
Αν και μπορεί να τα θεωρούμε σκληρά και αμετάβλητα, ανανεώνονται συνεχώς, με κύτταρα που καταστρέφονται και με την παραγωγή νέων. Η αναδιαμόρφωση αυτή είναι ένα αριστοτεχνικό παιχνίδι ισορροπίας.
Τα οστεοκύτταρα, που είναι υπεύθυνα για την απορρόφηση και την αφαίρεση του παλιού οστού, συνεργάζονται με τους οστεοβλάστες, που παράγουν νέο οστό. Αυτή η αδιάκοπη λειτουργία εξασφαλίζει ότι τα οστά παραμένουν ισχυρά, ανθεκτικά και ικανά να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις της καθημερινής ζωής.
Η διαδικασία αυτή επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες, όπως η άσκηση, η διατροφή, οι ορμόνες και η ηλικία. Για παράδειγμα, η άσκηση με βάρη, αλλά ακόμη και το περπάτημα, ασκεί πίεση στα οστά και διεγείρει την παραγωγή νέου ιστού, ενισχύοντας τα.
Πέρα από τη στήριξη του σώματος, τα οστά παίζουν καθοριστικό ρόλο και στη λειτουργία του υπόλοιπου οργανισμού. Λειτουργούν σαν αποθήκη για μέταλλα όπως το ασβέστιο και ο φώσφορος, ρυθμίζοντας τα επίπεδα αυτών των ουσιών στο αίμα. Επίσης, στο μυελό των οστών παράγονται όλα τα κύτταρα του αίματος δηλαδή ερυθρά, λευκά αιμοσφαίρια και αιμοπετάλια που είναι ζωτικής σημασίας για την οξυγόνωση, την ανοσία και την πήξη του αίματος.
Καθώς μεγαλώνουμε, τα οστά μας μπορεί να εξασθενούν χωρίς να το καταλαβαίνουμε. Η οστεοπενία και η οστεοπόρωση μειώνουν την πυκνότητα των οστών, συχνά χωρίς συμπτώματα, μέχρι να συμβεί ένα σοβαρό κάταγμα.
Ας δούμε πώς μπορούμε να προστατευτούμε.
Η οστεοπενία είναι η απώλεια οστικής πυκνότητας, που μειώνει τη δύναμη των οστών. Συμβαίνει συνήθως με την πάροδο της ηλικίας, αλλά επηρεάζεται και από παράγοντες όπως οι ορμόνες, το φύλο, η γενετική προδιάθεση, η συνολική μας υγεία, τα φάρμακα που παίρνουμε και ο τρόπος ζωής.
Η οστεοπόρωση είναι πιο σοβαρή, με μεγαλύτερη απώλεια ιστού των οστών. Η διάγνωση γίνεται με τον έλεγχο της οστικής πυκνότητας, που δίνει έναν αριθμό, το T-score. T-score από -1 έως -2,4 σημαίνει οστεοπενία, ενώ κάτω από -2,5 είναι οστεοπόρωση.
Η οστεοπενία και η οστεοπόρωση είναι συχνότερες στις γυναίκες, ειδικά μετά την εμμηνόπαυση. Με την εμμηνόπαυση λόγω της έλλειψης των οιστρογόνων τα κατάγματα ακόμη και μετά από μικρούς τραυματισμούς πολλαπλασιάζονται.
Επιπλέον παράγοντες κινδύνου, είναι το κάπνισμα, αλκοόλ περισσότερο από τις οδηγίες, καθιστική ζωή, έλλειψη βιταμίνης D, χρήση κορτιζόνης ή παθήσεις όπως ρευματοειδής αρθρίτιδα.
Μην αφήνετε την οστεοπενία ή την οστεοπόρωση να σας εκπλήξουν! Ελέγξτε την οστική σας υγεία, υιοθετήστε έναν υγιεινό τρόπο ζωής και συμβουλευτείτε την γιατρό σας για εξετάσεις και θεραπείες.
Τα καλά νέα: μπορείτε να δυναμώσετε τα οστά σας σε οποιαδήποτε ηλικία. Η προπόνηση με βάρη, το περπάτημα με βάρη, οι ασκήσεις ισορροπίας, καθώς και η επαρκής πρόσληψη ασβεστίου, βιταμίνης D3 με Κ2, μαγνησίου και πρωτεΐνης, δίνουν το ερέθισμα και τα δομικά υλικά για μια οστική δύναμη που θα διαρκέσει μια ζωή.
Αν είστε κοντά στην περιεμμηνόπαυση εξετάστε αν είσαστε κατάλληλες για θεραπεία ορμονικής υποκατάστασης. Φροντίστε τα οστά σας τώρα, αφού ο μελλοντικός σας εαυτός εξαρτάται από αυτό. Τα δυνατά οστά είναι το κλειδί για μια ενεργή ζωή!
Η Έφη Ρομποτή είναι Μαιευτήρας – Χειρουργός Γυναικολόγος, Υπεύθυνη Τμήματος Αισθητικής Γυναικολογίας του ΙΑΣΩ.
