Η εμφάνιση κρουσμάτων γαστρεντερίτιδας το καλοκαίρι δεν είναι σπάνιο φαινόμενο. Μάλιστα, πολλές φορές καταγράφονται μαζικά κρούσματα σε κάμπινγκ ή παιδικές κατασκηνώσεις.

Πολλοί διαφορετικοί μικροοργανισμοί (ιοί, βακτήρια, παράσιτα) μπορούν να προκαλέσουν γαστρεντερίτιδα, σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ. Οι γαστρεντερίτιδες στα κάμπινγκ ή στις κατασκηνώσεις προκαλούνται κυρίως από ιούς και βακτήρια. Οι ιογενείς γαστρεντερίτιδες προκαλούνται από μια ποικιλία ιών με πιο συχνούς τους νοροϊούς. Η λοίμωξη από νοροϊούς χαρακτηρίζεται κυρίως από εμέτους και πιο σπάνια από διάρροια, ναυτία, κοιλιακό άλγος, μυαλγία, πυρετό και κεφαλαλγία. Tα συμπτώματα διαρκούν λίγες ημέρες. Κατά κανόνα δεν απαιτείται ειδική θεραπεία εκτός από την επαρκή πρόσληψη υγρών.

Οι ιογενείς γαστρεντερίτιδες μεταδίδονται:

• από άτομο σε άτομο (μέσω ιών που μεταφέρονται με τα χέρια),
• μέσω μολυσμένων επιφανειών, αντικειμένων, τροφίμων ή νερού που μολύνονται από
τα χέρια ασθενών, καθώς και
• αερογενώς, όταν ένας ασθενής κάνει εμετό και τα σωματίδια του ιού διασκορπίζονται
στον αέρα και μολύνουν άλλα άτομα που βρίσκονται στον ίδιο χώρο.

Βακτηριακή γαστρετερίτιδα

Οι βακτηριακές γαστρεντερίτιδες, όπως τονίζει ο ΕΟΔΥ δεν μεταδίδονται τόσο εύκολα όσο οι ιογενείς από άτομο σε άτομο, αλλά μπορούν να επηρεάσουν μεγάλο αριθμό ανθρώπων όταν αυτοί καταναλώνουν μολυσμένο τρόφιμο ή νερό.

Τα συμπτώματα κατά κανόνα περιλαμβάνουν διάρροια, πυρετό, εμέτους, ναυτία, κεφαλαλγία και κοιλιακά άλγη, εμφανίζονται 2-5 ημέρες μετά την κατανάλωση μολυσμένου τροφίμου-νερού και μπορεί να διαρκέσουν αρκετές ημέρες.

Συνήθως, αρκεί η επαρκής πρόσληψη υγρών, ενώ η χρήση αντιβιοτικών περιορίζεται σε παιδιά και ενήλικες με μειωμένη ανοσία.

Οι βακτηριακές γαστρεντερίτιδες μεταδίδονται με κατανάλωση:

• ωμού ή ατελώς ψημένου μολυσμένου τροφίμου,
• τροφίμου που μολύνεται από ασθενή ή φορέα χειριστή τροφίμων,
• τροφίμου κακώς συντηρημένου που επιτρέπει τον πολλαπλασιασμό των
μικροοργανισμών και
• μολυσμένου νερού

Μέτρα πρόληψης σε κάμπινγκ και κατασκηνώσεις

Ακολουθούμε τους βασικούς κανόνες υγιεινής:

• Πλένουμε τα χέρια μας επιμελώς με χλιαρό νερό και σαπούνι για τουλάχιστον 10-15 δευτερόλεπτα και τα στεγνώνουμε χρησιμοποιώντας πετσέτα μιας χρήσης.

• Το πλύσιμο των χεριών γίνεται α) πριν την προετοιμασία/σερβίρισμα φαγητού, β) πριν την κατανάλωση φαγητού, γ) πριν το κάπνισμα, δ) μετά τη χρήση της τουαλέτας, ε) μετά την επαφή με ασθενή με συμπτώματα γαστρεντερίτιδας, στ) μετά το χειρισμό μολυσματικού υλικού (εμέσματα ή κόπρανα), ζ) μετά το χειρισμό μολυσμένων με εμέσματα ή κόπρανα κλινοσκεπασμάτων, ρουχισμού κτλ, η) μετά την επαφή με σκουπίδια, θ) μετά την κολύμβηση.

• Επιβλέπουμε τα μικρά παιδιά στο πλύσιμο των χεριών και στην εφαρμογή των κανόνων υγιεινής.

Ακολουθούμε τις παρακάτω οδηγίες όσον αφορά την προετοιμασία, διανομή και φύλαξη του φαγητού και του πόσιμου νερού:

• Φροντίζουμε ώστε τα τραπέζια να είναι καθαρά.

• Πλένουμε καλά τα μαγειρικά σκεύη με ζεστό νερό και σαπούνι και τα αφήνουμε να στεγνώσουν στον αέρα.

• Φροντίζουμε ώστε τα παιδιά να χρησιμοποιούν τα υπάρχοντα σκεύη και είδη σερβιρίσματος (πχ. μαχαιροπίρουνα) και όχι τα χέρια τους όταν σερβίρεται το φαγητό σε κοινό δοχείο. Κάθε παιδί θα πρέπει να χρησιμοποιεί το δικό του πιάτο και ποτήρι.

• Ειδικά οι χειριστές τροφίμων πρέπει να πλένουν τακτικά τα χέρια τους, να αποφεύγουν τη χρήση κοσμημάτων στα χέρια, να δένουν τα μαλλιά τους πίσω και να καλύπτουν τα τραύματα στα χέρια τους με αδιάβροχα επιθέματα και με γάντια μιας χρήσης.

• Απαγορεύεται η συνύπαρξη ωμού και μαγειρεμένου φαγητού ακόμα και στο ψυγείο.

• Χρησιμοποιούμε διαφορετικά μαγειρικά σκεύη για ωμά και για μαγειρεμένα τρόφιμα.

• Διατηρούμε το φαγητό ζεστό σε θερμοκρασία >60οC ή κρύο σε θερμοκρασία < 4 οC.

• Επαναθερμαίνουμε το φαγητό στους 70ο C για δύο λεπτά και πάντα μια φορά.

• Καταναλώνουμε άμεσα ή ψύχουμε μαγειρεμένο φαγητό που διατηρήθηκε σε θερμοκρασίες >5 οC και <60ο C για λιγότερο από 2 ώρες.

• Καταναλώνουμε άμεσα ή πετάμε μαγειρεμένο φαγητό που διατηρήθηκε σε θερμοκρασίες >5 οC και <60ο C για 2 έως 4 ώρες.