Νέα επιστημονική έρευνα που πραγματοποιήθηκε σε μητέρες στο Σιάτλ των Ηνωμένων Πολιτειών αποκάλυψε ανησυχητικά επίπεδα επικίνδυνων χημικών ουσιών στο μητρικό γάλα, ενισχύοντας τις ανησυχίες των ειδικών για την εκτεταμένη χημική επιβάρυνση του περιβάλλοντος και της καθημερινότητάς μας.
Σύμφωνα με τη μελέτη, τα δείγματα περιείχαν ουσίες που διαταράσσουν τη λειτουργία του ενδοκρινικού συστήματος, όπως οι BPA, BPS, μελαμίνη, κυανουρικό οξύ και τρικλοζάνη. Οι επιστήμονες προειδοποιούν ότι αυτές οι χημικές ενώσεις ενδέχεται να επηρεάζουν αρνητικά την ορμονική ισορροπία των βρεφών, η οποία είναι ζωτικής σημασίας για τη σωστή ανάπτυξή τους.
Η έρευνα διαπίστωσε ότι το 92% των 50 δειγμάτων μητρικού γάλακτος ήταν επιμολυσμένο με τουλάχιστον μία από τις ουσίες που εξετάστηκαν. Παράλληλα, τα ίδια δείγματα είχαν στο παρελθόν βρεθεί να περιέχουν και υψηλά επίπεδα PFAS, των λεγόμενων «παντοτινών χημικών ουσιών», καθώς και επιβραδυντικά φλόγας, τα οποία επίσης θεωρούνται ενδοκρινικοί διαταράκτες.
Ο Ryan Babadi, επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης και ανώτερος επιστήμονας της μη κερδοσκοπικής οργάνωσης Toxic Free Future, χαρακτήρισε τα ευρήματα ιδιαίτερα ανησυχητικά. «Πρόκειται για την πιο ευάλωτη πληθυσμιακή ομάδα, τα βρέφη και τα μικρά παιδιά, τα οποία βρίσκονται σε κρίσιμα στάδια ανάπτυξης που καθοδηγούνται από το ενδοκρινικό σύστημα», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Η νέα μελέτη συγκαταλέγεται στις πρώτες που ανιχνεύουν ταυτόχρονα μελαμίνη και πολλαπλές κατηγορίες ενδοκρινικών διαταρακτών στο μητρικό γάλα.
Ωστόσο, οι επιστήμονες τονίζουν ότι ο θηλασμός εξακολουθεί να αποτελεί την καλύτερη και πιο υγιεινή επιλογή για τα βρέφη, όταν αυτό είναι εφικτό. Το μητρικό γάλα παραμένει η πιο θρεπτική και ασφαλής πηγή διατροφής, ενώ πολλές από τις ίδιες χημικές ουσίες έχουν επίσης εντοπιστεί και στα βρεφικά γάλατα του εμπορίου.
Τα αποτελέσματα της έρευνας, πάντως, αναδεικνύουν ένα ευρύτερο και συστημικό πρόβλημα: τη μαζική χρήση αυτών των χημικών ουσιών από τη βιομηχανία και την ανεπαρκή ρύθμισή τους από τις αρμόδιες αρχές.
Οι ουσίες αυτές βρίσκονται σε αμέτρητα προϊόντα της καθημερινής ζωής. Η τρικλοζάνη χρησιμοποιείται συχνά σε προϊόντα προσωπικής φροντίδας λόγω της αντιμικροβιακής της δράσης, ενώ η μελαμίνη, η BPA και η BPS αξιοποιούνται στην παραγωγή πλαστικών και συσκευασιών τροφίμων, καθώς βοηθούν στη διατήρηση του σχήματος των υλικών, στην αποφυγή της προσκόλλησης και στην προστασία από την υπεριώδη ακτινοβολία.
Σύμφωνα με τα ευρήματα:
- Η BPA εντοπίστηκε στο 74% των δειγμάτων.
- Η BPS εντοπίστηκε στο 78% των δειγμάτων.
- Η τρικλοζάνη βρέθηκε στο 62% των δειγμάτων.
- Η μελαμίνη ανιχνεύθηκε στο 92% των δειγμάτων.
Προηγούμενες επιδημιολογικές μελέτες έχουν συνδέσει τις BPA και BPS με προβλήματα στην ανάπτυξη και την αναπαραγωγική υγεία, ενώ η BPS έχει συσχετιστεί με χαμηλότερο σωματικό βάρος στα μικρά παιδιά. Αντίστοιχα, η BPA έχει συνδεθεί με διαταραχές της νευροαναπτυξιακής πορείας, αυξημένο κίνδυνο άσθματος και παχυσαρκίας.
Παρότι η έρευνα για τις επιπτώσεις της ταυτόχρονης έκθεσης σε πολλαπλές χημικές ουσίες βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο στάδιο, τα μέχρι σήμερα δεδομένα έχουν συσχετίσει αυτά τα «κοκτέιλ» χημικών ουσιών με χαμηλότερο βάρος γέννησης και μικρότερο σωματικό μέγεθος των νεογνών.
Οι ίδιοι οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η μελέτη έχει ορισμένους περιορισμούς, καθώς βασίστηκε σε μικρό αριθμό συμμετεχόντων και περιλάμβανε κυρίως μητέρες με υψηλότερο μορφωτικό και οικονομικό επίπεδο.
Αν και πρακτικές όπως η μείωση της χρήσης πλαστικών μπορούν να περιορίσουν εν μέρει την έκθεση, οι ειδικοί τονίζουν ότι οι συγκεκριμένες ουσίες είναι τόσο διαδεδομένες, ώστε οι πολίτες δεν μπορούν να προστατευθούν αποκλειστικά μέσα από τις αγοραστικές τους επιλογές.
Την ίδια στιγμή, τα ευρήματα δημοσιεύονται σε μια περίοδο κατά την οποία η αμερικανική περιβαλλοντική υπηρεσία (EPA), επί κυβέρνησης Τραμπ, επιχειρεί να χαλαρώσει σειρά περιορισμών για τοξικές χημικές ουσίες και καρκινογόνους παράγοντες που υπάρχουν σε καταναλωτικά προϊόντα και στο πόσιμο νερό. «Χρειαζόμαστε ισχυρότερη προστασία και όχι αποδυνάμωση των κανονισμών», υπογράμμισε ο Babadi.
Όπως προειδοποιεί, η περαιτέρω χαλάρωση των κανόνων θα μπορούσε να αυξήσει ακόμη περισσότερο την έκθεση των ανθρώπων στις επικίνδυνες ουσίες, επηρεάζοντας όχι μόνο τα παιδιά αλλά και τους ενήλικες, τους εργαζόμενους και ολόκληρες τις κοινότητες.
