Η κατάθλιψη είναι μία από τις βασικές αιτίες κακής υγείας και ψυχικής αναπηρίας παγκοσμίως η οποία επηρεάζει περισσότερους από 280 εκατομμύρια ανθρώπους. Επειδή η άσκηση είναι χαμηλού κόστους, εύκολα προσβάσιμη και συνδέεται με πολλά οφέλη για τη σωματική υγεία, προσελκύει ολοένα και μεγαλύτερο ενδιαφέρον ως επιλογή για ασθενείς και επαγγελματίες υγείας.
Η τακτική σωματική άσκηση συμβάλλει ουσιαστικά στη συνολική υγεία του οργανισμού, καθώς βελτιώνει την καρδιαγγειακή λειτουργία, ενισχύει τους μύες και τα οστά, βοηθά στον έλεγχο του σωματικού βάρους και αυξάνει τα επίπεδα ενέργειας. Παράλληλα, συνδέεται με καλύτερη ποιότητα ύπνου, μείωση του στρες και ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος, συμβάλλοντας σε καλύτερη ποιότητα ζωής. Σε ό,τι αφορά την ψυχική υγεία, η άσκηση έχει αποδειχθεί ότι βοηθά στη μείωση των συμπτωμάτων της κατάθλιψης, καθώς ενεργοποιεί ουσίες του εγκεφάλου που σχετίζονται με τη βελτίωση της διάθεσης, όπως οι ενδορφίνες.
Τι εξέτασαν οι ερευνητές
Ανασκόπηση που πραγματοποιήθηκε από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Λάνκασιρ, στην Αγγλία, ανέλυσε 73 τυχαιοποιημένες κλινικές μελέτες με σχεδόν 5.000 ενήλικες που ζούσαν με κατάθλιψη. Σε αυτές τις μελέτες, η άσκηση συγκρίθηκε είτε με καμία θεραπεία/ομάδες ελέγχου είτε με καθιερωμένες θεραπείες, όπως η ψυχοθεραπεία και τα αντικαταθλιπτικά φάρμακα.
Πώς συγκρίνεται η άσκηση με άλλες θεραπείες
Συνολικά, η ανάλυση έδειξε ότι η άσκηση οδήγησε σε μέτρια βελτίωση των συμπτωμάτων της κατάθλιψης σε σύγκριση με την απουσία θεραπείας. Όταν συγκρίθηκε με την ψυχοθεραπεία, και οι δύο προσεγγίσεις παρήγαγαν παρόμοια μείωση των συμπτωμάτων, βάσει στοιχείων μέτριας βεβαιότητας από δέκα μελέτες.
Οι συγκρίσεις με τα αντικαταθλιπτικά έδειξαν επίσης παρόμοια αποτελέσματα, αλλά τα διαθέσιμα δεδομένα ήταν περιορισμένα. Λίγες μελέτες παρακολούθησαν τους συμμετέχοντες μετά το τέλος της θεραπείας, επομένως τα μακροπρόθεσμα αποτελέσματα παραμένουν ασαφή.
Παρενέργειες και ασφάλεια
Οι παρενέργειες ήταν σπάνιες. Όσοι συμμετείχαν σε προγράμματα άσκησης ανέφεραν περιστασιακά μυϊκούς ή αρθρικούς τραυματισμούς, ενώ όσοι έπαιρναν αντικαταθλιπτικά ανέφεραν συνήθεις ανεπιθύμητες ενέργειες, όπως κόπωση και γαστρεντερικές ενοχλήσεις.
«Τα ευρήματά μας δείχνουν ότι η άσκηση φαίνεται να είναι μια ασφαλής και προσβάσιμη επιλογή για τη διαχείριση των συμπτωμάτων της κατάθλιψης», δήλωσε ο καθηγητής Andrew Clegg και επικεφαλής συγγραφέας. «Λειτουργεί καλά για κάποιους ανθρώπους, όχι όμως για όλους. Είναι σημαντικό να βρίσκουμε προσεγγίσεις που οι άνθρωποι μπορούν και θέλουν να διατηρήσουν», συμπλήρωσε.
Ένταση και συχνότητα άσκησης
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η ελαφριά έως μέτρια ένταση μπορεί να προσφέρει μεγαλύτερο όφελος από την έντονη άσκηση. Οι μεγαλύτερες βελτιώσεις στα συμπτώματα συνδέθηκαν με την ολοκλήρωση 13 έως 36 ωρών άσκησης.
Κανένας συγκεκριμένος τύπος άσκησης δεν ξεχώρισε ως ο πιο αποτελεσματικός. Ωστόσο, προγράμματα που συνδύαζαν διαφορετικές μορφές δραστηριότητας και ασκήσεις ενδυνάμωσης, φάνηκαν να υπερέχουν σε σχέση με την αερόβια άσκηση. Ορισμένες μορφές, όπως η γιόγκα, το τσιγκόνγκ και οι διατάσεις, δεν αξιολογήθηκαν σε αυτή την ανασκόπηση και αποτελούν πεδίο για μελλοντική έρευνα.
Η άσκηση πράγματι, μπορεί να βοηθήσει άτομα με κατάθλιψη, αλλά για να καταλάβουμε ποιοι τύποι λειτουργούν καλύτερα, για ποιους και αν τα οφέλη διαρκούν, χρειαζόμαστε μεγαλύτερες και υψηλής ποιότητας μελέτες. Μία καλά σχεδιασμένη, μεγάλη μελέτη αξίζει περισσότερο από πολλές μικρές και χαμηλής ποιότητας, όπως δήλωσαν οι ερευνητές.
