Ογκολόγος προειδοποιεί: Τι να προσέχετε όταν μαγειρεύετε για να μειώσετε τον κίνδυνο καρκίνου

Ογκολόγος προειδοποιεί: Τι να προσέχετε όταν μαγειρεύετε για να μειώσετε τον κίνδυνο καρκίνου
Vitor Monthay / Unsplash
Τρίτη, 03/02/2026 - 19:26

Η τεχνική στο μαγείρεμα που καλό είναι να περιορίσετε για να μειώσετε τον κίνδυνο του καρκίνου, σύμφωνα με τους ογκολόγους.

Είναι γνωστό πως μια υγιεινή διατροφή, στα πρότυπα της Μεσογειακής, προωθεί την καλή υγεία και τη μακροζωία, μειώνοντας τον κίνδυνο εμφάνισης χρόνιων νοσημάτων, συμπεριλαμβανομένου και του καρκίνου.

Ωστόσο, αυτό που τρώτε είναι μόνο ένα μέρος της συνολικής εικόνας, ιδιαίτερα όταν μιλάμε για την πρόληψη του καρκίνου. Εξίσου σημαντικός και ο τρόπος με τον οποίο μαγειρεύετε το φαγητό σας.

«Ο τρόπος προετοιμασίας των τροφίμων μπορεί να αλλάξει τη χημική τους σύσταση. Ορισμένες μέθοδοι μαγειρέματος δημιουργούν επιβλαβείς ενώσεις, ενώ άλλες βοηθούν στη διατήρηση των θρεπτικών συστατικών και στη μείωση της φλεγμονής», ανέφερε στο Parade η Shikha Jain, αναπληρώτρια καθηγήτρια Ογκολογίας στο University of Illinois Cancer Center.

«Μικρές διαφορές στην προετοιμασία του φαγητού μπορούν να αθροιστούν με τον χρόνο και να επηρεάσουν τη μακροπρόθεσμη υγεία, συμπεριλαμβανομένου του κινδύνου καρκίνου», πρόσθεσε η ίδια.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και ένας ακόμη ογκολόγος, τονίζοντας ότι η αλλαγή στις τεχνικές μαγειρέματος μπορεί να έχει οφέλη για ολόκληρο τον οργανισμό και να συμβάλει στη μακροζωία. «Η επιλογή πιο ασφαλών τρόπων μαγειρέματος σάς επιτρέπει να διατηρείτε τη θρεπτική αξία των τροφίμων, μειώνοντας παράλληλα την έκθεση σε επιβλαβή υποπροϊόντα», ανέφερε ο Andre Goy, επικεφαλής ιατρός και αντιπρόεδρος ογκολογίας στο Hackensack Meridian John Theurer Cancer Center.

Η δημοφιλής μέθοδος μαγειρέματος που οι ογκολόγοι συνιστούν να περιορίζετε

Ένας τρόπος για να μειώσετε τον κίνδυνο καρκίνου είναι να αποφεύγετε το έντονο κάψιμο των τροφίμων, είτε πρόκειται για κρέας είτε για λαχανικά. Με λίγα λόγια, είτε μαγειρεύετε το φαγητό σας στον φούρνο, είτε στο τηγάνι είτε στην ψησταριά, είναι σημαντικό να μην υπάρχουν πολλά «μαυρισμένα» κομμάτια.

«Το κάψιμο των τροφίμων, όπως το κρέας, τα φρούτα και τα λαχανικά, μπορεί να οδηγήσει στον σχηματισμό ετεροκυκλικών αμινών και πολυκυκλικών αρωματικών υδρογονανθράκων, ουσίες που μπορούν να προκαλέσουν βλάβες στο DNA των κυττάρων και να αυξήσουν τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου, ιδιαίτερα καρκίνου του παχέος εντέρου», εξήγησε ο Anton Bilchik, χειρουργός ογκολόγος και διευθυντής του Προγράμματος Γαστρεντερικών Καρκίνων στο Providence Saint John’s Cancer Institute.

Οι όροι αυτοί μπορεί να ακούγονται περίπλοκοι. «Οι ετεροκυκλικές αμίνες σχηματίζονται όταν πρωτεΐνες των μυών, όπως το κρέας, τα πουλερικά και το ψάρι, εκτίθενται σε πολύ υψηλές θερμοκρασίες», ανέφερε ο Andre Goy. «Οι πολυκυκλικοί αρωματικοί υδρογονάνθρακες δημιουργούνται όταν το λίπος στάζει πάνω στη φλόγα ή σε πολύ καυτές επιφάνειες, παράγοντας καπνό που επικάθεται στο φαγητό».

Αν κάποιο τρόφιμο καεί κατά λάθος, δεν χρειάζεται απαραίτητα να το πετάξετε ολόκληρο. «Αν το φαγητό καεί, αφαιρέστε ή ξύστε όλα τα μαυρισμένα σημεία. Αν όμως έχει καεί έντονα σε όλη του την επιφάνεια, καλό είναι να το απορρίψετε. Τα καμένα αυτά σημεία περιέχουν υψηλές συγκεντρώσεις επιβλαβών ουσιών και δεν πρέπει να καταναλώνονται», επισήμανε ο Andre Goy.

Τι δεν χρειάζεται να κάνετε; Να πανικοβληθείτε. «Δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας, αρκεί να μην το κάνετε συνήθεια», ανέφερε η Shikha Jain.

Αν καταναλώνατε καμένα τρόφιμα για μεγάλο χρονικό διάστημα, είναι φυσικό να αναρωτιέστε αν αυτό αυξάνει τον κίνδυνο καρκίνου ή ποια ποσότητα θεωρείται υπερβολική. «Δεν υπάρχει σαφές όριο. Ο κίνδυνος φαίνεται να σχετίζεται με το πόσο συχνά και για πόσο καιρό εκτίθεται κάποιος. Ένα περιστασιακό καμένο γεύμα είναι απίθανο να αυξήσει ουσιαστικά τον κίνδυνο καρκίνου, όμως η συστηματική κατανάλωση έντονα καμένων τροφίμων μπορεί να τον αυξήσει», πρόσθεσε.

Η καλύτερη επιλογή είναι να προχωρήσετε από εδώ και πέρα, αλλάζοντας τον τρόπο με τον οποίο μαγειρεύετε.

Ο τύπος της πρωτεΐνης που επιλέγετε έχει επίσης μεγάλη σημασία

Το πρώτο βήμα για πιο ασφαλή προετοιμασία γευμάτων είναι ο σωστός σχεδιασμός του μενού. Τα φρούτα και τα λαχανικά αποτελούν εξαιρετικές επιλογές. Όταν όμως πρόκειται για πρωτεΐνη, χρειάζεται μεγαλύτερη προσοχή, ιδιαίτερα αν θέλετε να μειώσετε τον κίνδυνο καρκίνου.

Ο Andre Goy συνέστησε να δίνετε προτεραιότητα στις φυτικές πηγές πρωτεΐνης, όπως οι φακές, τα φασόλια και το τόφου, καθώς και στο ψάρι. Αντίθετα, τα κόκκινα και τα επεξεργασμένα κρέατα, όπως το μπέικον, τα λουκάνικα και τα αλλαντικά, αποτελούν σαφές προειδοποιητικό σημάδι. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει κατατάξει τα επεξεργασμένα κρέατα στην Ομάδα 1 των καρκινογόνων ουσιών.