Μπορεί η ώρα που γυμνάζεστε να επηρεάζει τον καρδιομεταβολικής νόσου; Νέα μελέτη υποστηρίζει πως ναι.
Η λεγόμενη καρδιομεταβολική νόσος περιλαμβάνει μια σειρά από προβλήματα υγείας που αυξάνουν τον κίνδυνο για καρδιαγγειακή νόσο, όπως ο διαβήτης τύπου 2, η παχυσαρκία, η υψηλή αρτηριακή πίεση, η χρόνια νόσος των νεφρών και η μη αλκοολική λιπώδης νόσος του συκωτιού.
Παλαιότερες έρευνες έχουν δείξει ότι οι υγιεινές συνήθειες, όπως η σωστή διατροφή, η αποφυγή καπνίσματος, ο επαρκής ύπνος και η σωματική δραστηριότητα, μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιομεταβολικής νόσου.
«Οι καρδιομεταβολικές νόσοι παραμένουν η κύρια αιτία νοσηρότητας και θνησιμότητας παγκοσμίως», εξήγησε στο Medical News Today ο Prashant Rao, αθλητικός καρδιολόγος και ιατρός-ερευνητής στο τμήμα καρδιαγγειακής ιατρικής της Ιατρικής Σχολής του Harvard.
«Ακόμη και μικρές βελτιώσεις σε επίπεδο πληθυσμού μπορούν να μειώσουν σημαντικά το συνολικό φορτίο της νόσου. Ο εντοπισμός συμπεριφορών που μπορούν να αλλάξουν, ειδικά όταν είναι απλές και εφαρμόσιμες σε μεγάλη κλίμακα, αποτελεί βασική προτεραιότητα για τη δημόσια υγεία», πρόσθεσε.
Ο Rao είναι εκ των συγγραφέων μιας νέας μελέτης που πρόκειται να παρουσιαστεί στο ετήσιο επιστημονικό συνέδριο του American College of Cardiology (ACC.26). Η μελέτη έδειξε ότι, πέρα από το πόσο ασκείστε, ρόλο φαίνεται να παίζει και το πότε μέσα στη μέρα γυμνάζεστε.
Τα αποτελέσματα δεν έχουν ακόμη δημοσιευτεί σε επιστημονικό περιοδικό με αξιολόγηση από ομότιμους.
Γυμναστική: Ποια ώρα επηρεάζει περισσότερο την καρδιομεταβολική υγεία
Για τη μελέτη αυτή, οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από σχεδόν 14.500 συμμετέχοντες της μελέτης All of Us. Τα στοιχεία περιλάμβαναν καταγραφές καρδιακού ρυθμού από συσκευές Fitbit, ενώ η σωματική δραστηριότητα αξιολογήθηκε ανά 15 λεπτά καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας.
Στη συνέχεια, εξέτασαν αν υπάρχει συσχέτιση ανάμεσα στην ώρα που ασκούνταν οι συμμετέχοντες και σε παράγοντες καρδιομεταβολικού κινδύνου, όπως η υψηλή αρτηριακή πίεση, η παχυσαρκία και ο διαβήτης τύπου 2.
«Γίνεται όλο και πιο σαφές ότι η βιολογία του οργανισμού δεν είναι σταθερή μέσα στη μέρα», ανέφερε ο Rao. «Πολλές σημαντικές μεταβολικές και καρδιαγγειακές λειτουργίες ακολουθούν κιρκάδιους ρυθμούς. Παρ’ όλα αυτά, οι οδηγίες για την άσκηση έχουν σε μεγάλο βαθμό αγνοήσει τον παράγοντα της χρονικής στιγμής. Θελήσαμε να δούμε αν η ώρα αποτελεί έναν ανεξάρτητο και κλινικά σημαντικό παράγοντα της άσκησης σε πραγματικές συνθήκες».
Οι ερευνητές εξέτασαν επίσης τη συχνότητα εμφάνισης καρδιαγγειακών παθήσεων, όπως η στεφανιαία νόσος και η κολπική μαρμαρυγή.
Η πρωινή άσκηση συνδέεται με 31% χαμηλότερο κίνδυνο στεφανιαίας νόσου
Στο τέλος της μελέτης, ο Rao και η ομάδα του διαπίστωσαν ότι όσοι γυμνάζονταν το πρωί, σε σύγκριση με όσους προτιμούσαν το βράδυ, είχαν:
- 35% μικρότερη πιθανότητα παχυσαρκίας
- 31% χαμηλότερο κίνδυνο εμφάνισης στεφανιαίας νόσου
- 30% χαμηλότερο κίνδυνο για διαβήτη τύπου 2
- 21% μικρότερη πιθανότητα υπερλιπιδαιμίας
- 18% χαμηλότερο κίνδυνο για υψηλή αρτηριακή πίεση
Μάλιστα, η άσκηση μεταξύ 7:00 π.μ. και 8:00 π.μ. συνδέθηκε με τον χαμηλότερο κίνδυνο στεφανιαίας νόσου.
«Σημαντικό είναι ότι οι συσχετίσεις αυτές ήταν ανεξάρτητες από το συνολικό επίπεδο σωματικής δραστηριότητας. Αυτό δείχνει ότι ο χρόνος δεν είναι απλώς ένδειξη περισσότερης άσκησης, αλλά πιθανόν αντικατοπτρίζει έναν επιπλέον συμπεριφορικό ή βιολογικό παράγοντα», ανέφερε ο Rao.
«Το επόμενο βήμα είναι να δούμε αν υπάρχει αιτιώδης σχέση», πρόσθεσε. «Τα ευρήματα αυτά θα πρέπει να οδηγήσουν σε μεγάλες τυχαιοποιημένες μελέτες. Ο στόχος είναι να δούμε αν μπορούμε να βελτιστοποιήσουμε τις οδηγίες άσκησης όχι μόνο ως προς την ποσότητα, αλλά και ως προς τον χρόνο».
Γιατί η πρωινή άσκηση μπορεί να είναι πιο αποτελεσματική;
Από την πλευρά του, ο Brett A. Sealove, επικεφαλής καρδιολογίας στο Hackensack Meridian Jersey Shore University Medical Center, εξήγησε γιατί η πρωινή άσκηση μπορεί να είναι πιο αποτελεσματική από τη βραδινή στη μείωση του καρδιομεταβολικού κινδύνου.
Ο ίδιος είπε:
«Αρχικά, πρέπει να δούμε τον ρόλο των κιρκάδιων ρυθμών. Το σώμα λειτουργεί με βάση εσωτερικά βιολογικά ρολόγια που ρυθμίζουν σχεδόν κάθε μεταβολική διαδικασία, όπως την έκκριση κορτιζόλης, την ευαισθησία στην ινσουλίνη, την πρόσληψη γλυκόζης και την καύση λίπους.
Νωρίς το πρωί, τα επίπεδα κορτιζόλης αυξάνονται φυσιολογικά, προετοιμάζοντας τον οργανισμό για δραστηριότητα. Η ευαισθησία στην ινσουλίνη, ιδιαίτερα στους μυς, είναι επίσης υψηλότερη το πρωί. Όταν η άσκηση 'συγχρονίζεται' με αυτούς τους ρυθμούς, μπορεί να βελτιώσει τις μεταβολικές αποκρίσεις με τρόπο που δεν συμβαίνει το ίδιο το βράδυ.
Δεύτερον, η πρωινή άσκηση, που συχνά γίνεται με άδειο στομάχι ή σε κατάσταση σχετικής νηστείας, μπορεί να αυξήσει την καύση λίπους», συνέχισε. «Μετά τη νυχτερινή νηστεία, τα αποθέματα υδατανθράκων είναι χαμηλότερα, οπότε το σώμα στρέφεται πιο εύκολα στο λίπος για ενέργεια. Αυτό, με την πάροδο του χρόνου, μπορεί να οδηγήσει σε καλύτερα επίπεδα λιπιδίων και λιγότερο σπλαχνικό λίπος, μειώνοντας τον καρδιομεταβολικό κίνδυνο.
Τρίτον, υπάρχει και πρακτικός λόγος. Όσοι γυμνάζονται το πρωί είναι συνήθως πιο συνεπείς, γιατί υπάρχουν λιγότερες υποχρεώσεις εκείνη την ώρα. Η συνέπεια είναι καθοριστική. Όταν διατηρείται για μήνες και χρόνια, συμβάλλει ουσιαστικά στη μείωση του κινδύνου νόσου που φάνηκε και σε αυτή τη μελέτη».
Η άσκηση είναι από τα πιο ισχυρά «φάρμακα» για την καρδιά
Ο Cheng-Han Chen, επεμβατικός καρδιολόγος και ιατρικός διευθυντής του προγράμματος δομικών καρδιοπαθειών στο MemorialCare Saddleback Medical Center στην Καλιφόρνια επισήμανε:
«Η μελέτη έδειξε ότι η πρωινή άσκηση σχετίζεται με χαμηλότερα επίπεδα παραγόντων κινδύνου, όπως η στεφανιαία νόσος, η υψηλή αρτηριακή πίεση, η υψηλή χοληστερίνη, ο διαβήτης και η παχυσαρκία. Πρόκειται για ένα ενδιαφέρον εύρημα που αξίζει να διερευνηθεί περαιτέρω, ώστε να δούμε ποια ώρα άσκησης προσφέρει το μεγαλύτερο όφελος.
«Η καρδιαγγειακή νόσος παραμένει η κύρια αιτία θανάτου στον κόσμο. Είναι απαραίτητο να συνεχιστούν οι προσπάθειες για τη μείωση των καρδιομεταβολικών παραγόντων κινδύνου. Μελλοντικές μελέτες θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν τυχαιοποιημένες δοκιμές που θα αποσαφηνίσουν τον ρόλο της χρονικής στιγμής της άσκησης στα αποτελέσματα υγείας».
Ο Sealove, επίσης, εξήγησε ότι η άσκηση είναι από τα πιο ισχυρά «φάρμακα» κατά της καρδιομεταβολικής νόσου. «Δεν μπορεί να τονιστεί αρκετά ότι η έλλειψη άσκησης αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα στο δυτικό κόσμο, ενώ ταυτόχρονα η άσκηση είναι μία από τις καλύτερες λύσεις για την υγεία της καρδιάς και τη μακροζωία, οποιαδήποτε στιγμή και οπουδήποτε. Ωστόσο, η μελέτη αυτή πηγαίνει ένα βήμα παραπέρα, βοηθώντας όσους θέλουν να μειώσουν περισσότερο τον κίνδυνο, εφόσον τελικά η χρονική στιγμή της άσκησης παίζει ρόλο».
