Η τακτική άσκηση είναι γνωστό ότι μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη τύπου 2. Ωστόσο, μια νέα μεγάλη επιστημονική μελέτη σε σχεδόν 88.000 ενήλικες φέρνει στο προσκήνιο ένα ενδιαφέρον εύρημα... Όσο μεγαλώνετε, τόσο μεγαλύτερο μπορεί να είναι το πραγματικό όφελος που αποκομίζετε από τη σωματική δραστηριότητα.
Σύμφωνα με τη μελέτη του 2026, ερευνητές από το Πανεπιστημιακό Ιατρικό Κέντρο του Leiden ανέλυσαν δεδομένα από 87.975 συμμετέχοντες της UK Biobank, οι οποίοι δεν είχαν διαβήτη κατά την έναρξη της έρευνας. Οι συμμετέχοντες φορούσαν ειδικό επιταχυνσιόμετρο στον καρπό για επτά ημέρες, ώστε να καταγραφεί με ακρίβεια η καθημερινή τους δραστηριότητα, ενώ παρακολουθήθηκαν για διάστημα περίπου 7,7 ετών. Μέσα σε αυτό το χρονικό διάστημα, 2.140 άτομα εμφάνισαν διαβήτη τύπου 2.
Γιατί η ηλικία αλλάζει την εικόνα
Οι ερευνητές χώρισαν τους συμμετέχοντες ανάλογα με το επίπεδο μέτριας έως έντονης σωματικής δραστηριότητας που πραγματοποιούσαν κάθε εβδομάδα. Τα άτομα με χαμηλότερη δραστηριότητα κατέγραφαν κατά μέσο όρο 121 λεπτά άσκησης την εβδομάδα, ενώ όσοι ήταν πιο δραστήριοι έφταναν περίπου τα 409 λεπτά.
Στους ενήλικες κάτω των 63 ετών, όσοι κινούνταν λιγότερο είχαν υπερδιπλάσιο σχετικό κίνδυνο να εμφανίσουν διαβήτη τύπου 2 σε σύγκριση με τους πιο δραστήριους συνομηλίκους τους.
Στους ανθρώπους ηλικίας 63 ετών και άνω, η διαφορά στον σχετικό κίνδυνο ήταν μικρότερη, περίπου 65% υψηλότερος κίνδυνος για όσους ασκούνταν λιγότερο. Όμως εδώ βρίσκεται και το πιο σημαντικό συμπέρασμα της μελέτης.
Το πραγματικό όφελος φαίνεται μεγαλύτερο στις μεγαλύτερες ηλικίες
Παρότι ο σχετικός κίνδυνος μειώνεται με την ηλικία, οι μεγαλύτεροι ενήλικες έχουν ήδη αυξημένο βασικό κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη. Αυτό σημαίνει ότι η αύξηση της φυσικής δραστηριότητας μπορεί να αποτρέψει περισσότερα περιστατικά διαβήτη σε αυτή την ηλικιακή ομάδα.
Όπως εξηγεί η ερευνήτρια Qiuyu Feng, δεν αρκεί να εξετάζουμε μόνο τον σχετικό κίνδυνο. Είναι σημαντικό να υπολογίζουμε και τον απόλυτο κίνδυνο, δηλαδή πόσες περιπτώσεις μιας νόσου μπορούν πραγματικά να προληφθούν σε διαφορετικές ομάδες του πληθυσμού.
Με απλά λόγια, αν και η άσκηση ωφελεί όλες τις ηλικίες, οι μεγαλύτεροι ενήλικες ενδέχεται να κερδίζουν ακόμη περισσότερα σε πρακτικό επίπεδο.
Παίζει ρόλο η ώρα που γυμνάζεστε;
Η μελέτη εξέτασε και το χρονικό διάστημα μέσα στην ημέρα κατά το οποίο οι συμμετέχοντες ασκούνταν.
Οι άνθρωποι που πραγματοποιούσαν τη σωματική τους δραστηριότητα από τη 1 το μεσημέρι έως τα μεσάνυχτα εμφάνισαν περίπου 10% χαμηλότερο σχετικό κίνδυνο διαβήτη σε σχέση με όσους ασκούνταν νωρίτερα μέσα στην ημέρα.
Ωστόσο, οι ερευνητές δεν βρήκαν σαφείς ενδείξεις ότι η ώρα της άσκησης επηρεάζει σημαντικά τα αποτελέσματα στις διαφορετικές ομάδες. Το βασικό μήνυμα είναι ότι η συνολική ποσότητα της άσκησης έχει μεγαλύτερη σημασία από την ώρα που επιλέγετε να γυμναστείτε.
Πόση άσκηση χρειάζεστε;
Ένα ακόμη ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι τα 121 λεπτά άσκησης την εβδομάδα της λιγότερο δραστήριας ομάδας βρίσκονται κάτω από τις επίσημες συστάσεις.
Τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ (CDC) προτείνουν τουλάχιστον 150 λεπτά μέτριας έντασης σωματικής δραστηριότητας κάθε εβδομάδα για τους ενήλικες, επισημαίνοντας ότι ακόμη και λίγη άσκηση είναι καλύτερη από την καθόλου άσκηση.
Οι επιστήμονες τονίζουν ότι πρόκειται για παρατηρητική μελέτη, επομένως δεν αποδεικνύει ότι η αύξηση της άσκησης ήταν η άμεση αιτία της μείωσης του κινδύνου διαβήτη. Επιπλέον, οι συμμετέχοντες της UK Biobank είναι γενικά πιο υγιείς και έχουν υψηλότερο κοινωνικοοικονομικό επίπεδο από τον γενικό πληθυσμό, γεγονός που περιορίζει το πόσο μπορούν να γενικευθούν τα αποτελέσματα.
Παρόλα αυτά, η έρευνα ενισχύει ένα ξεκάθαρο μήνυμα: όσο περισσότερο κινείστε, τόσο περισσότερα οφέλη προσφέρετε στον οργανισμό σας, ιδιαίτερα όσο μεγαλώνετε και ο κίνδυνος εμφάνισης διαβήτη αυξάνεται. Ακόμη και μικρές αυξήσεις στη φυσική δραστηριότητα μπορούν να αποτελέσουν σημαντικό βήμα για την πρόληψη της νόσου.
