Η κολπική μαρμαρυγή (AFib) είναι ένας ακανόνιστος και συχνά πολύ γρήγορος καρδιακός ρυθμός. Ο ακανόνιστος καρδιακός ρυθμός ονομάζεται αρρυθμία. Η κολπική μαρμαρυγή μπορεί να οδηγήσει στον σχηματισμό θρόμβων αίματος μέσα στην καρδιά και αυξάνει τον κίνδυνο εγκεφαλικού επεισοδίου, καρδιακής ανεπάρκειας και άλλων καρδιακών επιπλοκών.

Κατά την κολπική μαρμαρυγή, οι δύο άνω κοιλότητες της καρδιάς, οι κόλποι, χτυπούν χαοτικά και ακανόνιστα. Οι παλμοί τους δεν συγχρονίζονται με τις κάτω κοιλότητες της καρδιάς, που ονομάζονται κοιλίες. Η κατάσταση αυτή μπορεί να προκαλέσει έντονο και γρήγορο καρδιακό παλμό, δύσπνοια ή αίσθημα ζάλης. Ορισμένα άτομα δεν εμφανίζουν καθόλου συμπτώματα.

Τα επεισόδια κολπικής μαρμαρυγής μπορεί να εμφανίζονται και να υποχωρούν ή να είναι συνεχόμενα. Η κολπική μαρμαρυγή συνήθως δεν είναι άμεσα απειλητική για τη ζωή, ωστόσο πρόκειται για σοβαρή κατάσταση που απαιτεί σωστή θεραπεία, κυρίως για την πρόληψη του εγκεφαλικού επεισοδίου.

Η θεραπεία μπορεί να περιλαμβάνει φαρμακευτική αγωγή, θεραπείες που επαναφέρουν τον καρδιακό ρυθμό, καθώς και επεμβατικές μεθόδους για τον αποκλεισμό των παθολογικών ηλεκτρικών σημάτων της καρδιάς.

Συμπτώματα

Τα συμπτώματα της κολπικής μαρμαρυγής μπορεί να περιλαμβάνουν:

• Γρήγορο, τρεμάμενο ή έντονο καρδιακό παλμό (παλμοί)
• Πόνο στο στήθος
• Ζάλη
• Κόπωση
• Αίσθημα λιποθυμίας
• Μειωμένη αντοχή στη σωματική άσκηση
• Δύσπνοια
• Αδυναμία

Ωστόσο, ορισμένα άτομα με κολπική μαρμαρυγή δεν παρουσιάζουν καθόλου συμπτώματα.

Αίτια κολπικής μαρμαρυγής

Η πιο συχνή αιτία είναι οι αλλαγές στη δομή της καρδιάς.

Παθήσεις που μπορεί να προκαλέσουν κολπική μαρμαρυγή περιλαμβάνουν:

• Συγγενείς καρδιοπάθειες
• Σύνδρομο νοσούντος φλεβοκόμβου
• Αποφρακτική υπνική άπνοια
• Έμφραγμα
• Παθήσεις καρδιακών βαλβίδων
• Υψηλή αρτηριακή πίεση
• Πνευμονικές παθήσεις, όπως πνευμονία
• Στεφανιαία νόσο
• Παθήσεις του θυρεοειδούς
• Ιογενείς λοιμώξεις

Η χειρουργική επέμβαση στην καρδιά ή το έντονο σωματικό στρες λόγω ασθένειας μπορεί επίσης να προκαλέσουν κολπική μαρμαρυγή. Σε ορισμένα άτομα, δεν εντοπίζεται συγκεκριμένη καρδιοπάθεια.

Παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο εμφάνισης κολπικής μαρμαρυγής περιλαμβάνουν:

• Ηλικία
• Καφεΐνη, νικοτίνη ή ναρκωτικά
• Υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ
• Διαταραχές ηλεκτρολυτών (κάλιο, νάτριο, ασβέστιο, μαγνήσιο)
• Οικογενειακό ιστορικό
• Καρδιοπάθειες ή προηγούμενο χειρουργείο καρδιάς
• Υψηλή αρτηριακή πίεση
• Παχυσαρκία
• Διαβήτη, νεφρική ή πνευμονική νόσο
• Υπνική άπνοια
• Ορισμένα φάρμακα ή συμπληρώματα
• Παθήσεις θυρεοειδούς

Πρόληψη

Οι υγιεινές επιλογές ζωής μειώνουν σημαντικά τον κίνδυνο καρδιοπάθειας και μπορούν να προλάβουν την κολπική μαρμαρυγή:

• Έλεγχος αρτηριακής πίεσης, χοληστερόλης και διαβήτη
• Αποφυγή καπνίσματος
• Υγιεινή διατροφή με χαμηλό αλάτι και κορεσμένα λιπαρά
• Άσκηση τουλάχιστον 30 λεπτά τις περισσότερες ημέρες
• Διατήρηση φυσιολογικού βάρους
• Ποιοτικός ύπνος (7–9 ώρες)
• Διαχείριση και μείωση του στρες

Διάγνωση

Η κολπική μαρμαρυγή (AFib) μπορεί να διαγνωστεί τυχαία, κατά τη διάρκεια ενός ιατρικού ελέγχου που γίνεται για κάποιον άλλο λόγο.

Για τη διάγνωση της κολπικής μαρμαρυγής, ο καρδιολόγος εξετάζει τον ασθενή και ακούει την καρδιά του. Συνήθως γίνονται ερωτήσεις σχετικά με το ιατρικό ιστορικό και τα συμπτώματα. Μπορεί επίσης να ζητηθούν εξετάσεις για να εντοπιστούν παθήσεις που επηρεάζουν τον καρδιακό ρυθμό, όπως καρδιοπάθειες ή διαταραχές του θυρεοειδούς.

Εξετάσεις

Οι εξετάσεις για τη διάγνωση της κολπικής μαρμαρυγής μπορεί να περιλαμβάνουν:

Εξετάσεις αίματος

Γίνονται για να εντοπιστούν παθήσεις ή ουσίες που μπορεί να επηρεάζουν την καρδιά ή τον καρδιακό ρυθμό.

Ηλεκτροκαρδιογράφημα (ΗΚΓ / ECG)

Πρόκειται για μια γρήγορη και ανώδυνη εξέταση που δείχνει πώς χτυπά η καρδιά. Μικρά αυτοκόλλητα με αισθητήρες τοποθετούνται στο στήθος και μερικές φορές στα χέρια και τα πόδια. Τα καλώδια συνδέονται με έναν υπολογιστή που καταγράφει ή εμφανίζει τα αποτελέσματα. Το ΗΚΓ είναι η βασική εξέταση για τη διάγνωση της κολπικής μαρμαρυγής.

Holter ρυθμού

Είναι μια μικρή, φορητή συσκευή ηλεκτροκαρδιογραφήματος. Καταγράφει τη δραστηριότητα της καρδιάς για 24 ή 48 ώρες, ενώ ο ασθενής συνεχίζει τις καθημερινές του δραστηριότητες.

Συσκευή καταγραφής επεισοδίων (Event recorder)

Μοιάζει με το Holter, αλλά καταγράφει τον καρδιακό ρυθμό μόνο σε συγκεκριμένες στιγμές, για λίγα λεπτά κάθε φορά. Φοριέται έως και 30 ημέρες ή μέχρι να εμφανιστούν συμπτώματα ή αρρυθμία. Συνήθως ο ασθενής πατά ένα κουμπί όταν νιώθει συμπτώματα, ενώ ορισμένες συσκευές καταγράφουν αυτόματα όταν ανιχνεύσουν αρρυθμία.

Εμφυτεύσιμος καταγραφέας ρυθμού (Implantable loop recorder)

Πρόκειται για μια συσκευή που καταγράφει συνεχώς τον καρδιακό ρυθμό για έως και τρία χρόνια. Ονομάζεται και καρδιακός καταγραφέας επεισοδίων. Χρησιμοποιείται για την ανίχνευση σπάνιων επεισοδίων κολπικής μαρμαρυγής, ιδιαίτερα σε άτομα υψηλού κινδύνου, όπως όσοι έχουν υποστεί ανεξήγητο εγκεφαλικό επεισόδιο.

Ηχοκαρδιογράφημα

Χρησιμοποιεί ηχητικά κύματα για να δημιουργήσει εικόνες της καρδιάς σε κίνηση. Δείχνει πώς ρέει το αίμα μέσα στην καρδιά και στις βαλβίδες.

Τεστ κοπώσεως

Συνήθως περιλαμβάνει περπάτημα σε κυλιόμενο τάπητα ή ποδήλατο, ενώ παρακολουθείται η καρδιακή λειτουργία. Δείχνει πώς αντιδρά η καρδιά στην άσκηση. Αν ο ασθενής δεν μπορεί να ασκηθεί, μπορεί να δοθεί φαρμακευτική αγωγή που μιμείται την άσκηση. Σε ορισμένες περιπτώσεις, γίνεται και ηχοκαρδιογράφημα κατά τη διάρκεια της δοκιμασίας.

Ακτινογραφία θώρακα

Δείχνει την κατάσταση της καρδιάς και των πνευμόνων.

Φαρμακευτική αγωγή

Τα φάρμακα μπορεί να περιλαμβάνουν:

• Β-αναστολείς
• Αναστολείς διαύλων ασβεστίου
• Διγοξίνη (Lanoxin)
• Αντιαρρυθμικά φάρμακα
• Αντιπηκτικά: (Μειώνουν τον κίνδυνο θρόμβων και εγκεφαλικού. Περιλαμβάνουν τη βαρφαρίνη και νεότερα αντιπηκτικά. Αν λαμβάνεται βαρφαρίνη, απαιτούνται τακτικές εξετάσεις αίματος).

Εν γένει, ένας υγιεινός τρόπος ζωής βοηθά στην πρόληψη και τη διαχείριση της κολπικής μαρμαρυγής. Εάν παρουσιάσετε ακανόνιστο καρδιακό ρυθμό, κλείστε ραντεβού για έλεγχο. Η έγκαιρη διάγνωση βοηθά στη πιο αποτελεσματική θεραπεία.