Τα serum με βιταμίνη C είναι από τα πιο δημοφιλή προϊόντα στην περιποίηση της επιδερμίδας, κυρίως επειδή συνδέονται με πιο φωτεινή όψη, πιο ομοιόμορφο τόνο και προστασία από την οξειδωτική βλάβη. Η βιταμίνη C είναι αντιοξειδωτικό, πράγμα που σημαίνει ότι μπορεί να βοηθήσει στην εξουδετέρωση των ελεύθερων ριζών που δημιουργούνται στο δέρμα από παράγοντες όπως η υπεριώδης ακτινοβολία και η ρύπανση.
Ακριβώς επειδή η υπεριώδης ακτινοβολία παίζει βασικό ρόλο στη γήρανση του δέρματος, τα προϊόντα με βιταμίνη C συχνά συνδέονται με την προστασία από τη φωτογήρανση. Με τον όρο φωτογήρανση περιγράφεται η πρόωρη γήρανση του δέρματος που προκαλείται από τη χρόνια έκθεση στον ήλιο και μπορεί να εμφανιστεί με λεπτές γραμμές, ρυτίδες, δυσχρωμίες, απώλεια σφριγηλότητας και αλλαγές στην υφή της επιδερμίδας.
Το κρίσιμο σημείο, όμως, είναι ότι η βιταμίνη C δεν λειτουργεί όπως το αντηλιακό. Μπορεί να προσφέρει επιπλέον αντιοξειδωτική υποστήριξη και να ενισχύει την προστασία του δέρματος όταν χρησιμοποιείται μαζί με αντηλιακό, αλλά δεν μπλοκάρει την υπεριώδη ακτινοβολία. Αυτή είναι η δουλειά του αντηλιακού.
Πώς τα serum με βιταμίνη C μπορούν να υποστηρίξουν τη δράση του αντηλιακού
Το αντηλιακό έχει δύο βασικές λειτουργίες. Χρησιμοποιείται κυρίως για την προστασία που προσφέρει από την UVB ακτινοβολία, δηλαδή από τις ακτίνες που προκαλούν ηλιακό έγκαυμα και συμβάλλουν σημαντικά στην εμφάνιση καρκίνου του δέρματος. Παράλληλα, προστατεύει και από την UVA ακτινοβολία, φιλτράροντας τις ακτίνες που συνδέονται με τα σημάδια γήρανσης.
«Η βιταμίνη C δεν κάνει τίποτα από αυτά τα δύο. Ωστόσο, θεωρείται ότι μπορεί να βοηθά στην πρόληψη της βλάβης από τον ήλιο με διαφορετικό τρόπο», εξήγησε στον Guardian η Rosalind Simpson, καθηγήτρια δερματολογίας στο Πανεπιστήμιο του Nottingham.
«Τα αντιοξειδωτικά, όπως η βιταμίνη C, έχουν γίνει μεγάλο θέμα συζήτησης», ανέφερε η Simpson. «Υπάρχει μεγάλο ενδιαφέρον για το αν μπορούν να βελτιώσουν την όψη του δέρματος, εξουδετερώνοντας τις ελεύθερες ρίζες που δημιουργούνται από την έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία και τη ρύπανση. Αυτές οι ελεύθερες ρίζες συμβάλλουν στη διάσπαση του κολλαγόνου και στην απώλεια της σφριγηλότητας του δέρματος».
Η βιταμίνη C φαίνεται ότι ενισχύει την προστασία από τη δερματική βλάβη που προκαλεί η UVA ακτινοβολία, αλλά μόνο όταν χρησιμοποιείται μαζί με αντηλιακό
Ενώ το αντηλιακό λειτουργεί σαν φίλτρο απέναντι στην υπεριώδη ακτινοβολία, τα αντιοξειδωτικά θεωρείται ότι προσφέρουν μία επιπλέον γραμμή άμυνας. Η έκθεση στην UVA ακτινοβολία δημιουργεί στο δέρμα ασταθείς ελεύθερες ρίζες, οι οποίες μπορούν να βλάψουν τα κύτταρα διαταράσσοντας τις δομές τους. Η βιταμίνη C πιστεύεται ότι βοηθά να αποτραπεί αυτή η διαδικασία.
Μια παλαιότερη μελέτη εξέτασε πόσο αποτελεσματικά είναι τα αντιοξειδωτικά, μεταξύ των οποίων οι βιταμίνες C και E, με ή χωρίς αντηλιακό, στην προστασία από τη δερματική βλάβη που προκαλεί η υπεριώδης ακτινοβολία. Η μελέτη διαπίστωσε ότι η βιταμίνη C φάνηκε να ενισχύει την προστασία από τη δερματική βλάβη που προκαλεί η UVA ακτινοβολία, αλλά μόνο όταν χρησιμοποιήθηκε μαζί με αντηλιακό. Οι ερευνητές κατέληξαν ότι τα αντιοξειδωτικά μπορεί να προσφέρουν επιπλέον προστασία όταν συνδυάζονται με αναγνωρισμένα προϊόντα αντηλιακής προστασίας.
«Τίποτα δεν αντικαθιστά ένα καλής ποιότητας αντηλιακό ευρέος φάσματος, με προστασία από την UVA και την UVB ακτινοβολία, ούτε τις σωστές συνήθειες όταν βρίσκεστε στον ήλιο», τόνισε η Simpson.
Ποιες μορφές βιταμίνης C είναι πιο αποτελεσματικές
Η πιο μελετημένη μορφή βιταμίνης C στα serum είναι το L ασκορβικό οξύ (L-ascorbic acid). Πρόκειται για την καθαρή, ενεργή μορφή της βιταμίνης C, η οποία χρησιμοποιείται συχνά σε προϊόντα που στοχεύουν στη θαμπή όψη, στις δυσχρωμίες και στα σημάδια φωτογήρανσης.
Σύμφωνα με ανασκόπηση που δημοσιεύτηκε στο Journal of Clinical and Aesthetic Dermatology, ένα προϊόν χρειάζεται συνήθως συγκέντρωση πάνω από 8% για να έχει βιολογική σημασία, ενώ συγκεντρώσεις πάνω από 20% δεν φαίνεται να προσφέρουν μεγαλύτερο όφελος και μπορεί να αυξήσουν τον ερεθισμό. Γι’ αυτό, τα πιο αξιόπιστα προϊόντα κινούνται συνήθως στο εύρος 10% έως 20%. Σε γενικές γραμμές, συνιστάται να ξεκινάτε από μια χαμηλότερη συγκέντρωση και σταδιακά (αφού το δέρμα σας έχει συνηθίσει στη φόρμουλα και δεν παρουσιάζετε αντίδραση) να προχωράτε σε ένα προϊόν με υψηλότερη συγκέντρωση δραστικής ουσίας.
Στην πράξη, το L ασκορβικό οξύ ταιριάζει περισσότερο σε δέρματα που δεν είναι ιδιαίτερα ευαίσθητα και σε όσους θέλουν πιο στοχευμένη δράση σε θαμπή όψη, ανομοιόμορφο τόνο και πρώιμα σημάδια φωτογήρανσης.
Από την άλλη, άτομα με ευαίσθητη επιδερμίδα, επιρρεπή σε ξηρότητα ίσως παρατηρήσουν ότι η συγκεκριμένη μορφή της βιταμίνης είναι υπερβολικά «σκληρή» για το δέρμα τους. Για όσους δεν ανέχονται καλά τις καθαρές μορφές βιταμίνης C σε υψηλή περιεκτικότητα, υπάρχουν πιο ήπιες εναλλακτικές, όπως τα παράγωγα της βιταμίνης C.
Σε αυτά ανήκουν μορφές όπως το magnesium ascorbyl phosphate, το sodium ascorbyl phosphate, το ascorbyl glucoside και το tetrahexyldecyl ascorbate. Τα παράγωγα αυτά είναι συνήθως πιο σταθερά και πιο ανεκτά, όμως δεν έχουν όλα την ίδια τεκμηρίωση με το L ασκορβικό οξύ, καθώς πρέπει να μετατραπούν στο δέρμα στην ενεργή μορφή της βιταμίνης C. Ανασκόπηση για τα παράγωγα της τοπικής βιταμίνης C σημείωσε ότι έχουν σχεδιαστεί για να βελτιώνουν τη σταθερότητα και την ανεκτικότητα, αλλά η αποτελεσματικότητά τους διαφέρει ανάλογα με τη μορφή και τη σύνθεση του προϊόντος.
Υπάρχουν επίσης serum που συνδυάζουν τη βιταμίνη C με άλλα αντιοξειδωτικά, κυρίως βιταμίνη E και φερουλικό οξύ. Αυτός ο συνδυασμός μπορεί να είναι πιο αποτελεσματικός, επειδή βελτιώνει τη σταθερότητα της σύνθεσης και ενισχύει την αντιοξειδωτική προστασία. Μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Journal of Investigative Dermatology έδειξε ότι η προσθήκη φερουλικού οξέος σε διάλυμα με 15% L ασκορβικό οξύ και 1% βιταμίνη E βελτίωσε τη χημική σταθερότητα των βιταμινών και διπλασίασε τη φωτοπροστατευτική δράση του συνδυασμού σε δέρμα που εκτέθηκε σε προσομοιωμένη ηλιακή ακτινοβολία.
