Οι περισσότεροι το έχουμε παρατηρήσει: γόνατα που κάνουν «κρακ» όταν σηκωνόμαστε, λαιμός που «τρίζει» όταν γυρίζουμε το κεφάλι ή αρθρώσεις που κάνουν χαρακτηριστικούς ήχους κάθε φορά που τεντωνόμαστε.

Οι ήχοι από τις αρθρώσεις μπορεί να είναι δυνατοί, φτάνοντας έως και τα 83 ντεσιμπέλ, δηλαδή περίπου την ίδια ένταση με ένα φορτηγό ντίζελ που κινείται με περίπου 64 χιλιόμετρα την ώρα.

Δεν είναι λοιπόν περίεργο που πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι ίσως υπάρχει κάποιο πρόβλημα με τις αρθρώσεις τους. Το γεγονός ότι αυτοί οι ήχοι φαίνεται να εμφανίζονται συχνότερα όσο γερνάτε μπορεί να τους κάνει ακόμη πιο ανησυχητικούς.

Ωστόσο, τα «κρακ» στις αρθρώσεις συνήθως δεν αποτελούν λόγο ανησυχίας.

Σύμφωνα με τον ορθοπαιδικό χειρουργό Kim Stearns, τα «κρακ» στις αρθρώσεις συνήθως δεν αποτελούν λόγο ανησυχίας.

«Είναι ένα φυσιολογικό και πολύ συχνό φαινόμενο. Αν όμως το «κρακ» συνοδεύεται από επίμονο πόνο ή πρήξιμο, τότε μπορεί να υποδηλώνει ότι υπάρχει κάποιο πρόβλημα ή τραυματισμός. Σε αυτή την περίπτωση χρειάζεται να συμβουλευτείτε γιατρό», εξήγησε ο ορθοπαιδικός χειρουργός, Kim Stearns στην Cleveland Clinic.

Τι προκαλεί το «κρακ» στις αρθρώσεις

Ο Kim Stearns εξήγησε ότι υπάρχουν 4 λόγοι για τους οποίους οι αρθρώσεις μπορεί να κάνουν έναν ήχο σαν «κρακ», χωρίς αυτό να σημαίνει ότι υπάρχει τραυματισμός:

• απελευθέρωση αερίων από μια άρθρωση με αρθρική μεμβράνη

• ένας σύνδεσμος ή τένοντας που περνά πάνω από άλλον σύνδεσμο ή τένοντα

• αρνητική πίεση που δημιουργείται όταν χωρίζονται το δέρμα και η περιτονία των μυών

• φυσιολογική φθορά των αρθρώσεων

Απελευθέρωση αερίων από μια άρθρωση

Η πιο συχνή αιτία αυτού του χαρακτηριστικού ήχου είναι οι αρθρώσεις που περιέχουν αρθρικό υγρό. Ο ορθοπεδικός ανέφερε ότι σε αυτές τις αρθρώσεις τα δύο οστά συνδέονται μέσω μιας κάψας ή μεμβράνης. Μέσα σε αυτήν την κάψα βρίσκεται το αρθρικό υγρό.

«Το αρθρικό υγρό λειτουργεί σαν λάδι κινητήρα για τις αρθρώσεις. Παρέχει μεγάλη λίπανση, ώστε οι κινήσεις να γίνονται ομαλά», τόνισε ο ίδιος.

Το υγρό αυτό περιέχει επίσης οξυγόνο, άζωτο και διοξείδιο του άνθρακα. Όταν μια άρθρωση κάνει «κρακ», η κάψα τεντώνεται. Ο ήχος, λοιπόν, δημιουργείται επειδή σχηματίζεται αρνητική πίεση μέσα στον χώρο της άρθρωσης.

Κίνηση συνδέσμων ή τενόντων

Οι σύνδεσμοι είναι λωρίδες συνδετικού ιστού που συνδέουν τα οστά μεταξύ τους. Οι τένοντες, οι οποίοι επίσης αποτελούνται από συνδετικό ιστό, βοηθούν στην κίνηση των οστών και μειώνουν την πίεση που δέχονται οι μύες κατά την κίνηση.

Μερικές φορές, ο ήχος που ακούτε προέρχεται από συνδέσμους και τένοντες που κινούνται ο ένας πάνω στον άλλον.

«Μπορεί να το αισθανθείτε στον αστράγαλο όταν τον κινείτε ή στο γόνατο όταν σηκώνεστε όρθιοι», είπε ο γιατρός.

Διαχωρισμός του δέρματος από την περιτονία των μυών

Μπορεί να ακούγεται σαν κάτι βγαλμένο από ταινία τρόμου, όμως ο διαχωρισμός του δέρματος από την περιτονία των μυών είναι φυσιολογικός. Για να κατανοηθεί τι συμβαίνει σε αυτή την περίπτωση, χρειάζεται μια σύντομη εξήγηση της ανατομίας.

Ο Stearn εξήγησε ότι το σώμα αποτελείται από διαφορετικά στρώματα ιστών. Κάτω από το δέρμα υπάρχει το λεγόμενο περιτονιακό στρώμα.

«Το περιτονιακό στρώμα βρίσκεται ανάμεσα στο δέρμα και στους μύες και τα διαχωρίζει. Λειτουργεί ως προστατευτικό φράγμα με λίπανση. Σκεφτείτε ένα σημείο όπου υπάρχει περισσότερο δέρμα, όπως στην πλάτη. Αν πιάσω αυτό το δέρμα και το τραβήξω γρήγορα προς τα πάνω, θα ακουστεί ένας ήχος σαν ‘ποπ’. Και αυτός ο ήχος δεν προέρχεται από τις αρθρώσεις ή τους συνδέσμους. Είναι το δέρμα που απομακρύνεται από την περιτονία που συνδέεται με το μυϊκό στρώμα. Είναι παρόμοιο με αυτό που συμβαίνει σε μια άρθρωση: δημιουργείται αρνητική πίεση μέσα σε έναν σφραγισμένο χώρο», πρόσθεσε.

Φυσιολογική φθορά των αρθρώσεων με την ηλικία

Πολλοί άνθρωποι παρατηρούν ότι οι αρθρώσεις τους κάνουν περισσότερους θορύβους όσο γερνούν. Υπάρχει συγκεκριμένος λόγος γι’ αυτό.

«Όσο μεγαλώνετε, οι αρθρώσεις μπορεί να κάνουν περισσότερους ήχους επειδή μέρος του χόνδρου φθείρεται ως μέρος της φυσιολογικής διαδικασίας γήρανσης. Έτσι οι επιφάνειες των αρθρώσεων γίνονται λίγο πιο τραχιές και παράγουν περισσότερο θόρυβο όταν τρίβονται μεταξύ τους. Όσο δεν υπάρχει πόνος, συνήθως δεν ανησυχούμε ιδιαίτερα», ανέφερε ο Kim Stearns.

Από πού προέρχεται ο ήχος όταν κάνετε «κρακ» τα δάχτυλα

Το «κρακ» στα δάχτυλα είναι παράδειγμα της πιο συνηθισμένης αιτίας των ήχων στις αρθρώσεις: της απελευθέρωσης αερίων από μια άρθρωση.

Όταν κάνετε «κρακ» τα δάχτυλά σας, ο ήχος προέρχεται από τη συμπίεση φυσαλίδων αζώτου, οξυγόνου και διοξειδίου του άνθρακα που υπάρχουν φυσιολογικά στον χώρο των αρθρώσεων. Ο ήχος δημιουργείται όταν απελευθερώνεται αέριο από την άρθρωση.

Δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας για αυτόν τον ήχο.

Και παρά όσα μπορεί να σας έλεγαν όταν ήσασταν παιδιά, το να κάνετε «κρακ» τα δάχτυλά σας δεν τα κάνει μεγαλύτερα ούτε προκαλεί αρθρίτιδα.

Πώς μπορείτε να μειώσετε τους ήχους στις αρθρώσεις

Δεν είναι δυνατόν να σταματήσουν εντελώς οι ήχοι από τις αρθρώσεις, επειδή αποτελούν φυσιολογικό μέρος της ανατομίας του σώματος και της γήρανσης των αρθρώσεων.

Ωστόσο, υπάρχουν ορισμένα πράγματα που μπορείτε να κάνετε για να διατηρήσετε τις αρθρώσεις σας σε καλή κατάσταση.

Η άσκηση είναι ένα από τα σημαντικότερα πράγματα που μπορείτε να κάνετε για να διατηρήσετε τις αρθρώσεις σας υγιείς.

«Λέμε συχνά ότι η κίνηση λειτουργεί σαν λίπανση. Όσο περισσότερο κινείστε, τόσο περισσότερο το σώμα λιπαίνει τον εαυτό του. Όταν κάθεστε ή ξαπλώνετε για πολλή ώρα, το υγρό στις αρθρώσεις δεν κινείται. Όσο πιο δραστήριοι είστε, τόσο περισσότερο οι αρθρώσεις λιπαίνονται μόνες τους», υπογράμμισε ο Kim Stearns.

Οι ήχοι μπορεί να εμφανίζονται και να εξαφανίζονται, ανάλογα με τη στάση του σώματος όταν κάθεστε ή κοιμάστε και με τον τρόπο που κινείτε το σώμα σας.

Γι’ αυτό, εκτός από τη σωματική δραστηριότητα και τις διατάσεις, χρειάζεται να εξετάσετε και το περιβάλλον σας.

«Αν μπορέσουμε να εντοπίσουμε ποια συνήθεια ασκεί πίεση στην άρθρωση και τη σταματήσουμε, ίσως να μην νιώθετε πια την ανάγκη να κάνετε ‘κρακ’ στον λαιμό, τα δάχτυλα ή κάποια άλλη άρθρωση», συμπλήρωσε ο γιατρός.

Μπορεί να χρειαστεί να αλλάξετε τη θέση της οθόνης του υπολογιστή, τον τρόπο που κρατάτε το κινητό ή να βελτιώσετε τη στάση του σώματός σας.

Πότε πρέπει να απευθυνθείτε σε γιατρό

Υπάρχουν αρκετοί λόγοι για τους οποίους μπορεί να ακούσετε ένα «ποπ», «κλικ» ή «κρακ» από κάποια άρθρωση και στις περισσότερες περιπτώσεις δεν υπάρχει λόγος ανησυχίας.

Υπάρχουν όμως δύο περιπτώσεις στις οποίες χρειάζεται να συμβουλευτείτε επαγγελματία υγείας:

• όταν υπάρχει πόνος στην άρθρωση, είτε χρόνιος είτε πόνος που εμφανίζεται μετά το «κρακ»

• όταν αισθάνεστε τόσο μεγάλη πίεση στην άρθρωση ώστε χρειάζεται να κάνετε «κρακ» για να νιώσετε ανακούφιση

Αν δεν ισχύει κάτι από τα παραπάνω, τότε οι ήχοι που κάνει το σώμα σας δεν αποτελούν λόγο ανησυχίας. Αρκεί να παραμένετε δραστήριοι και να διατηρείτε σωστή στάση σώματος, ώστε οι αρθρώσεις σας να συνεχίσουν να λειτουργούν σωστά.