Ένας άνδρας στο Ηνωμένο Βασίλειο πέθανε πρόσφατα στα 24 του χρόνια από άνοια. Ο Andre Yarham από το Norfolk της Αγγλίας ήταν μόλις 22 ετών όταν διαγνώστηκε για πρώτη φορά με άνοια.
Αν και ήταν μόλις 24 ετών, ο εγκέφαλος του Yarham φαινόταν δεκαετίες μεγαλύτερος – έμοιαζε με τον εγκέφαλο ενός 70χρονου, σύμφωνα με την μαγνητική τομογραφία, η οποία οδήγησε και στη διάγνωση της νόσου.
Ο Yarham άρχισε αρχικά να εμφανίζει συμπτώματα άνοιας το 2022. Η οικογένειά του λέει ότι γινόταν ολοένα και πιο ξεχασιάρης και μερικές φορές είχε μια κενή έκφραση στο πρόσωπό του.
Τι είναι η μετωποκροταφική άνοια
Στα τελευταία στάδια της ζωής του, έχασε την ομιλία του, δεν μπορούσε πλέον να φροντίσει τον εαυτό του, συμπεριφερόταν «περίεργα» και ήταν καθηλωμένος στο αναπηρικό του καροτσάκι. Η άνοια συνήθως σχετίζεται με την τρίτη ηλικία. Ωστόσο, ορισμένες μορφές άνοιας μπορούν να εμφανιστούν σε πολύ μικρή ηλικία και να εξελιχθούν τρομακτικά γρήγορα. Ένα παράδειγμα είναι η μετωποκροταφική άνοια. Με αυτή τη μορφή άνοιας διαγνώστηκε ο Yarham.
Σε αντίθεση με τη νόσο Αλτσχάιμερ, η οποία τείνει να επηρεάζει πρώτα τη μνήμη, η μετωποκροταφική άνοια προσβάλλει τα μέρη του εγκεφάλου που εμπλέκονται στην προσωπικότητα, τη συμπεριφορά και τη γλώσσα. Αυτές οι περιοχές βρίσκονται πίσω από το μέτωπο και πάνω από τα αυτιά στους μετωπιαίους και κροταφικούς λοβούς.
Αυτές οι περιοχές μας βοηθούν να σχεδιάζουμε, να ελέγχουμε τις παρορμήσεις, να κατανοούμε την ομιλία και να εκφραζόμαστε. Όταν έχουν υποστεί βλάβη, οι άνθρωποι μπορεί να αλλάξουν με τρόπους που είναι βαθιά οδυνηροί για τις οικογένειες - να γίνουν παρορμητικοί, μοναχικοί ή ανίκανοι να επικοινωνήσουν.
Η μετωποκροταφική άνοια είναι μια λιγότερο συχνή μορφή άνοιας, που πιστεύεται ότι ευθύνεται για περίπου μία στις 20 περιπτώσεις. Αυτό που την καθιστά ιδιαίτερα οδυνηρή είναι ότι μπορεί να εμφανιστεί σε νεαρή ενήλικη ζωή.
Βασική αιτία εμφάνισης της μετωποκροταφικής άνοιας
Σε πολλές περιπτώσεις, η μετωποκροταφική άνοια έχει ισχυρή γενετική συνιστώσα. Οι αλλαγές σε συγκεκριμένα γονίδια μπορούν να διαταράξουν τον τρόπο με τον οποίο τα εγκεφαλικά κύτταρα χειρίζονται τις πρωτεΐνες. Αντί αυτές οι πρωτεΐνες να διασπώνται και να ανακυκλώνονται, συσσωρεύονται μέσα στους νευρώνες (εγκεφαλικά κύτταρα) – επηρεάζοντας την ικανότητά τους να λειτουργούν και να επιβιώνουν. Με την πάροδο του χρόνου, τα προσβεβλημένα εγκεφαλικά κύτταρα σταματούν να λειτουργούν και πεθαίνουν. Καθώς χάνονται περισσότερα κύτταρα, ο ίδιος ο εγκεφαλικός ιστός συρρικνώνεται.
Το γιατί αυτή η διαδικασία μπορεί μερικές φορές να ξεκινήσει τόσο νωρίς στη ζωή δεν είναι ακόμη πλήρως κατανοητό. Ωστόσο, όταν ένα άτομο έχει μια ισχυρή γενετική μετάλλαξη, η ασθένεια δεν χρειάζεται δεκαετίες για να εξελιχθεί. Αντίθετα, η μετάλλαξη επιτρέπει στην βλάβη να επιταχυνθεί και η συνήθης ανθεκτικότητα του εγκεφάλου αποτυγχάνει.
Να σημειωθεί ότι, η οικογένεια του Yarham αποφάσισε να δωρίσει τον εγκέφαλό του για έρευνα.
