Ο χανταϊός (Hantavirus) αναφέρεται σε ένα στέλεχος ιών που μεταδίδεται από τρωκτικά μέσω των σωματικών υγρών και των περιττωμάτων τους. Οι άνθρωποι συχνά μολύνονται όταν εισπνέουν σωματίδια από ξεραμένα περιττώματα τρωκτικών. Ο πιο συνηθισμένος ιός hantavirus στις ΗΠΑ μεταδίδεται από το ποντίκι – ελάφι.
Εκτιμάται ότι υπάρχουν 60.000 έως 100.000 κρούσματα HFRS παγκοσμίως κάθε χρόνο, με την Κίνα να ευθύνεται για περίπου τα μισά από αυτά, σύμφωνα με μια μελέτη του 2024. Από το 1993 έως το 2023, 890 κρούσματα της νόσου από τον ιό hantavirus είχαν αναφερθεί στις ΗΠΑ, τα περισσότερα από αυτά σε δυτικές πολιτείες, σύμφωνα με στοιχεία του CDC.
Αξίζει να αναφερθεί ότι, το ενδιαφέρον για τον συγκεκριμένο ιό αυξήθηκε πέρυσι, μετά τον θάνατο της Betsy Arakawa, συζύγου του βραβευμένου με Όσκαρ ηθοποιού Gene Hackman, από HPS σε ηλικία 65 ετών. Τα ευρήματα που συλλέχθησαν, σύμφωνα με το CNN αποκάλυψαν ίχνη νεκρών τρωκτικών σε διάφορα βοηθητικά κτίρια στην ιδιοκτησία του ζευγαριού στο Νέο Μεξικό. Πιστεύεται ότι η Arakawa πέθανε περίπου μια εβδομάδα πριν από τον σύζυγό της, ο οποίος βρισκόταν σε προχωρημένα στάδια της νόσου Αλτσχάιμερ.
Που οφείλεται η έξαρση του χανταϊού στο κρουαζιερόπλοιο
«Δεν γνωρίζουμε ακόμη», σημειώνει η Δρ. Charlotte Hammer επίκουρη καθηγήτρια και επιδημιολόγος στο Πανεπιστήμιο του Κέιμπριτζ, προσθέτοντας ότι «υπάρχουν πολλά πιθανά σενάρια».
Επειδή η περίοδος επώασης της νόσου είναι μία έως οκτώ εβδομάδες, είναι επίσης πιθανό οι επιβάτες να μολύνθηκαν στην Αργεντινή πριν επιβιβαστούν στο κρουαζιερόπλοιο, διευκρινίζει η ίδια. Μια άλλη πιθανότητα θα μπορούσε να είναι η «μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο», η οποία, όπως ξεκαθαρίζει, είναι «πολύ απίθανη» σε αυτή την περίπτωση.
Για να εξακριβωθούν τα αίτια εξάπλωσης του ιού στο πλοίο, ο Δρ. Scott Miscovich, οικογενειακός γιατρός, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του Premier Medical Group, δήλωσε ότι το πλοίο πρέπει να «ελεγχθεί διεξοδικά».
Τι λέει ο ΠΟΥ
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) υποπτεύεται «τη μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο» μεταξύ των ατόμων που μολύνθηκαν από τον χανταϊό. Αυτό ανακοίνωσε σήμερα Τρίτη 5 Μαΐου αφού πρώτα έκανε γνωστές νεότερες πληροφορίες για την κατάσταση στο ολλανδικό κρουαζιερόπλοιο Hondius. Σύμφωνα με αυτές, έχουν εντοπιστεί επτά κρούσματα του ιού, ύποπτα και επιβεβαιωμένα, ενώ τρεις άνθρωποι έχουν πεθάνει.
«Με δεδομένο τον χρόνο επώασης του χανταϊού, που κυμαίνεται από μία έως έξι εβδομάδες, υποψιαζόμαστε ότι μολύνθηκαν εκτός πλοίου» και «πιστεύουμε ότι μπορεί να υπήρξε μετάδοση από άνθρωπο σε άνθρωπο μεταξύ ατόμων που βρέθηκαν σε πολύ στενή επαφή», δήλωσε στους δημοσιογράφους η Μαρία Βαν Κέρχοου, προσωρινή διευθύντρια της υπηρεσίας πρόληψης και προετοιμασίας αντιμετώπισης των επιδημιών και των πανδημιών στον ΠΟΥ.
Συνολικά περίπου 150 επιβάτες βρίσκονται στο κρουαζιερόπλοιο Hondius - κυρίως Βρετανοί, Αμερικανοί και Ισπανοί - , το οποίο ξεκίνησε το ταξίδι του από την Αργεντινή τον Μάρτιο και τώρα βρίσκεται στα ανοικτά των ακτών του Πράσινου Ακρωτηρίου, στη δυτική Αφρική.
Η κατάσταση των ασθενών που εμφάνισαν συμπτώματα του χανταϊού
Μεταξύ των επτά κρουσμάτων - ύποπτων και επιβεβαιωμένων - είναι τρεις άνθρωποι που έχουν πεθάνει, ένας ο οποίος νοσηλεύεται σε σοβαρή κατάσταση και τρεις που εμφανίζουν ήπια συμπτώματα, εξήγησε ο ΠΟΥ.
Οι τρεις νεκροί, όπως σημειώνει το ΑΠΕ-ΜΠΕ είναι ένα ζευγάρι Ολλανδών και ένας Γερμανός πολίτης, ενώ ένας Βρετανός έχει απομακρυνθεί από το πλοίο και λαμβάνει θεραπεία στη Νότια Αφρική, ανέφεραν αξιωματούχοι.
Για λόγους ασφαλείας οι επιβάτες του Hondius έχουν οδηγίες να παραμένουν στις καμπίνες τους όσο αυτό είναι εφικτό, σημείωσε ο ΠΟΥ, τονίζοντας ότι, καθώς η περίοδος επώασης του χανταϊού μπορεί να διαρκέσει μερικές εβδομάδες, κάποιοι άνθρωποι που έχουν μολυνθεί ίσως να μην έχουν εμφανίσει ακόμη συμπτώματα.
Τα συμπτώματα του χανταϊού
Οι χανταϊοί προκαλούν δύο τύπους σοβαρών ασθενειών. Οι χανταϊοί που βρίσκονται στην Ευρώπη και την Ασία μπορούν να προκαλέσουν αιμορραγικό πυρετό με νεφρικό σύνδρομο (HFRS), το οποίο επηρεάζει τα νεφρά. Ξεκινά με πονοκεφάλους, κοιλιακό άλγος και ναυτία και μπορεί να εξελιχθεί σε μία κατάσταση με χαμηλή αρτηριακή πίεση, εσωτερική αιμορραγία και οξεία νεφρική ανεπάρκεια.
Μεταξύ 5-15% των περιπτώσεων είναι θανατηφόρα, σύμφωνα με τα Κέντρα Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων των ΗΠΑ, και τα συμπτώματα συνήθως χρειάζονται μία έως δύο εβδομάδες για να εμφανιστούν μετά την έκθεση.
Οι χανταϊοί που βρίσκονται στην Αμερική προκαλούν πνευμονικό σύνδρομο χανταϊού (HPS). Αυτή η ασθένεια, η οποία επηρεάζει τους πνεύμονες, προκαλεί επίσης σε αρχικό στάδιο συμπτώματα γρίπης. Αλλά με την πάροδο του χρόνου, ορισμένοι ασθενείς μπορεί να εμφανίσουν δύσπνοια και σφίξιμο στο στήθος, καθώς οι πνεύμονες γεμίζουν με υγρό. Μετά την έκθεση, τα συμπτώματα μπορεί να χρειαστούν μία έως οκτώ εβδομάδες για να εμφανιστούν. Σχεδόν το 40% όσων εμφανίζουν αναπνευστικά συμπτώματα μπορεί να πεθάνουν από HPS, αναφέρει το CDC.
Θεραπεία
Δεν υπάρχει συγκεκριμένη θεραπεία για τον ιό hantavirus, σύμφωνα με το CDC. Οι ασθενείς μπορούν να λάβουν συστάσεις για ενυδάτωση, ξεκούραση και θεραπεία για συγκεκριμένα συμπτώματα. Για αυτόν τον λόγο, η πρόληψη είναι σημαντική.
