Αν πιστεύετε ότι μια έντονη προπόνηση αρκεί για να «σβήσει» τις ώρες που περνάτε καθισμένοι, μια νέα επιστημονική μελέτη έρχεται να ανατρέψει αυτή την αντίληψη. Ερευνητές διαπίστωσαν ότι η πολύωρη ακινησία μπορεί να επηρεάζει την υγεία των αιμοφόρων αγγείων στα πόδια, ακόμη και σε άτομα με καλή φυσική κατάσταση.
Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό European Journal of Applied Physiology, πραγματοποιήθηκε από το Πανεπιστήμιο Dalhousie στον Καναδά και εξέτασε αν 12 εβδομάδες προπόνησης υψηλής έντασης (HIIT) μπορούν να προστατεύσουν τα αγγεία των ποδιών από τις επιπτώσεις δύο ωρών συνεχόμενου καθίσματος.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι, παρόλο που οι συμμετέχοντες βελτίωσαν σημαντικά την αερόβια φυσική τους κατάσταση, η λειτουργία των αιμοφόρων αγγείων εξακολούθησε να επηρεάζεται από την παρατεταμένη ακινησία.
Τι έδειξε η μελέτη
Οι επιστήμονες παρακολούθησαν 21 υγιείς νεαρούς ενήλικες. Οι 11 ακολούθησαν πρόγραμμα προπόνησης υψηλής έντασης για 12 εβδομάδες, ενώ οι υπόλοιποι συνέχισαν τη συνηθισμένη καθημερινή τους δραστηριότητα χωρίς επιπλέον άσκηση.
Πριν και μετά το πρόγραμμα, όλοι οι συμμετέχοντες υποβλήθηκαν σε τεστ ποδηλασίας για να αξιολογηθεί η αερόβια ικανότητά τους. Παράλληλα, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν υπερηχογράφημα για να εξετάσουν την κατάσταση της ιγνυακής αρτηρίας, του βασικού αιμοφόρου αγγείου πίσω από το γόνατο που τροφοδοτεί το κάτω μέρος του ποδιού, πριν και μετά από περίπου δύο ώρες συνεχούς καθίσματος.
Τα βασικά ευρήματα
Τα αποτελέσματα ήταν ξεκάθαρα. Η προπόνηση υψηλής έντασης βελτίωσε σημαντικά τη φυσική κατάσταση των συμμετεχόντων. Ωστόσο, δύο ώρες αδιάκοπου καθίσματος εξακολουθούσαν να μειώνουν την ικανότητα της αρτηρίας να διαστέλλεται και να λειτουργεί φυσιολογικά.
Το ίδιο φαινόμενο παρατηρήθηκε και στην ομάδα που δεν έκανε επιπλέον άσκηση. Με άλλα λόγια, η καλύτερη φυσική κατάσταση δεν φάνηκε να προστατεύει τα αιμοφόρα αγγεία των ποδιών από τις άμεσες επιπτώσεις της πολύωρης καθιστικής στάσης.
Γιατί σας αφορά
Τα τελευταία χρόνια έχει επικρατήσει η άποψη ότι αν γυμνάζεστε συστηματικά, μπορείτε να αντισταθμίσετε τις ώρες που περνάτε στο γραφείο ή στον καναπέ. Η νέα μελέτη δείχνει ότι τα πράγματα δεν είναι τόσο απλά.
Η άσκηση παραμένει ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες για την υγεία της καρδιάς και του κυκλοφορικού συστήματος. Όμως η παρατεταμένη ακινησία φαίνεται να δρα ανεξάρτητα, επηρεάζοντας τη λειτουργία των αγγείων στα κάτω άκρα ακόμη και σε δραστήρια άτομα.
Τι μπορείτε να κάνετε στην καθημερινότητά σας
Οι ειδικοί τονίζουν ότι δεν αρκεί μόνο να γυμνάζεστε. Είναι εξίσου σημαντικό να διακόπτετε τα μεγάλα διαστήματα καθίσματος μέσα στην ημέρα.
Μερικές απλές κινήσεις μπορούν να κάνουν τη διαφορά:
- Σηκωθείτε από την καρέκλα κάθε 30-60 λεπτά και περπατήστε για 2-5 λεπτά.
- Κάντε μερικές διατάσεις ή λίγες κάμψεις στις γάμπες και τα πόδια.
- Αν εργάζεστε σε γραφείο, εκμεταλλευτείτε κάθε ευκαιρία για να κινηθείτε, όπως ένα σύντομο περπάτημα ή μια τηλεφωνική κλήση όρθιοι.
Όπως επισημαίνει ο καθηγητής Κινησιολογίας Dr. Derek Kimmerly, επικεφαλής της μελέτης, «πολλοί θεωρούν ότι μια προπόνηση αρκεί για να αντισταθμίσει μια ημέρα γεμάτη καθιστική εργασία. Τα ευρήματά μας δείχνουν ότι η βελτίωση της αερόβιας φυσικής κατάστασης από μόνη της δεν προστατεύει τα αιμοφόρα αγγεία. Η άσκηση είναι απαραίτητη, αλλά χρειάζεται και συχνή κίνηση μέσα στη διάρκεια της ημέρας».
Η νέα έρευνα δεν μειώνει τη σημασία της γυμναστικής, αλλά υπενθυμίζει ότι η καθημερινή κίνηση είναι εξίσου σημαντική. Αν περνάτε πολλές ώρες καθισμένοι, ακόμη και ένα σύντομο διάλειμμα για περπάτημα μπορεί να είναι μια απλή συνήθεια που συμβάλλει στην καλύτερη υγεία των αιμοφόρων αγγείων και του κυκλοφορικού σας συστήματος.
