Μια φυσική ένωση που παράγεται στον οργανισμό μετά την κατανάλωση φρούτων όπως το ρόδι ενδέχεται να ωφελεί την καρδιά, σύμφωνα με πειράματα για μια μορφή καρδιακής ανεπάρκειας με σχετικά λίγες θεραπευτικές επιλογές. Σε αυτά τα πειράματα, τα αποτελέσματα των οποίων δημοσιεύτηκαν στο επιστημονικό περιοδικό Science Advances, ορισμένοι δείκτες της καρδιακής λειτουργίας βελτιώθηκαν έως και 80%.

Ερευνητές του King’s College London διαπίστωσαν ότι η ουρολιθίνη Α, η οποία παράγεται στον οργανισμό μετά την κατανάλωση τροφίμων όπως το ρόδι, τα καρύδια και ορισμένα είδη μούρων, βοηθά την καρδιά να χαλαρώνει καλύτερα ανάμεσα στους παλμούς. Η ένωση περιόρισε επίσης τη δημιουργία ουλών στον καρδιακό ιστό και την επιβλαβή διόγκωση της καρδιάς.

Μια δύσκολη στην αντιμετώπιση μορφή καρδιακής ανεπάρκειας

Η πάθηση που μελέτησαν οι ερευνητές ονομάζεται καρδιακή ανεπάρκεια με διατηρημένο κλάσμα εξώθησης και αφορά περίπου τις μισές περιπτώσεις καρδιακής ανεπάρκειας. Μπορεί να προκαλέσει δύσπνοια, κόπωση, δυσκολία στην άσκηση και επιδείνωση της ποιότητας ζωής.

Σε αυτούς τους ασθενείς, η καρδιά εξακολουθεί να αντλεί αποτελεσματικά το αίμα, αλλά έχει γίνει τόσο άκαμπτη ώστε δεν χαλαρώνει σωστά ανάμεσα στους παλμούς. Έτσι, δυσκολεύεται να γεμίσει ξανά με αίμα.

Οι θεραπευτικές επιλογές παραμένουν σχετικά περιορισμένες. Η αντιμετώπιση της πάθησης είναι δύσκολη, επειδή σε αυτήν συμβάλλουν πολλοί διαφορετικοί παράγοντες, όπως η ηλικία, η υψηλή αρτηριακή πίεση και ο διαβήτης. Καθώς η καρδιά εξακολουθεί να αντλεί αίμα, αλλά δεν χαλαρώνει και δεν γεμίζει σωστά, πολλές από τις συνήθεις θεραπείες για την καρδιακή ανεπάρκεια είναι λιγότερο αποτελεσματικές. Γι’ αυτό οι γιατροί επικεντρώνονται κυρίως στην αντιμετώπιση των παθήσεων που συνυπάρχουν και συστήνουν αλλαγές στον τρόπο ζωής, όπως η απώλεια βάρους και ο καλύτερος έλεγχος του σακχάρου.

«Αυτή η μορφή καρδιακής ανεπάρκειας γίνεται ολοένα συχνότερη, καθώς ο πληθυσμός γερνά και αυξάνονται τα ποσοστά παχυσαρκίας και διαβήτη. Αν και επηρεάζει όλο και περισσότερους ανθρώπους, οι θεραπευτικές επιλογές παραμένουν περιορισμένες, επειδή η πάθηση είναι σύνθετη και παρουσιάζει μεγάλες διαφορές από ασθενή σε ασθενή», δήλωσε ο δρ Joseph Burgoyne, κύριος συγγραφέας της μελέτης από το King’s College London.

Πώς δρα η ουρολιθίνη Α στην καρδιά

Η ουρολιθίνη Α έχει συνδεθεί με τη λειτουργία των μιτοχονδρίων, τα οποία παράγουν την ενέργεια που χρειάζονται τα κύτταρα. Στη νέα μελέτη, οι ερευνητές διαπίστωσαν για πρώτη φορά ότι ενεργοποιεί μια πρωτεΐνη που ονομάζεται PKGIα και παίζει σημαντικό ρόλο στη λειτουργία των αιμοφόρων αγγείων και στη χαλάρωση του καρδιακού μυός. Η ένωση δρα σε ένα συγκεκριμένο αμινοξύ της πρωτεΐνης, ενεργοποιώντας έναν μηχανισμό που συνδέεται με οφέλη για το καρδιαγγειακό σύστημα.

Στα πειραματόζωα που έλαβαν ουρολιθίνη Α, ορισμένοι δείκτες της καρδιακής λειτουργίας βελτιώθηκαν έως και 80% σε σύγκριση με εκείνα που δεν έλαβαν την ένωση. Τα εργαστηριακά πειράματα έδειξαν επιπλέον ότι ο καρδιακός ιστός χαλάρωνε καλύτερα και ότι μειώθηκε η ίνωση, δηλαδή η δημιουργία ουλών που μπορεί να εμποδίσει τη φυσιολογική λειτουργία της καρδιάς. Η ουρολιθίνη Α περιόρισε ακόμη τη διόγκωση των κυττάρων του καρδιακού μυός, βοηθώντας τα να διατηρήσουν πιο φυσιολογική λειτουργία.

Τι έδειξαν οι δοκιμές σε ανθρώπινο καρδιακό ιστό

Η ερευνητική ομάδα δοκίμασε την ουρολιθίνη Α και σε ανθρώπινο καρδιακό ιστό που δημιουργήθηκε στο εργαστήριο από βλαστοκύτταρα. Το μοντέλο αυτό προσομοιάζει σε μεγάλο βαθμό τη δομή και τη λειτουργία του ανθρώπινου καρδιακού μυός.

Η ένωση βελτίωσε σημαντικά την ικανότητα του ιστού να χαλαρώνει, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο οι επιδράσεις που παρατηρήθηκαν στα πειραματόζωα να ισχύουν και για την ανθρώπινη καρδιά. Επιπλέον, η ουρολιθίνη Α έχει ήδη μελετηθεί σε ανθρώπους και έχει παρουσιάσει καλό προφίλ ασφάλειας.

Τα αποτελέσματα αναδεικνύουν έναν πιθανό νέο στόχο για την ανάπτυξη φαρμάκων. Χρειάζεται, ωστόσο, περισσότερη έρευνα προτού τα ευρήματα μπορέσουν να αξιοποιηθούν για τη θεραπεία ασθενών.

Ένας πιθανός νέος στόχος για θεραπεία

«Αυτή η μορφή καρδιακής ανεπάρκειας παραμένει μία από τις δυσκολότερες καρδιοπάθειες στην αντιμετώπισή της. Τα ευρήματά μας αναδεικνύουν έναν εντελώς νέο στόχο για θεραπεία και δείχνουν ότι η ουρολιθίνη Α μπορεί να ενεργοποιήσει αυτόν τον μηχανισμό, ώστε η καρδιά να χαλαρώνει καλύτερα και να περιορίζεται η βαρύτητα της νόσου. Έτσι, ανοίγει η προοπτική ανάπτυξης νέων θεραπειών που θα βελτιώνουν την υγεία και την ποιότητα ζωής των ανθρώπων με αυτή την πάθηση», ανέφερε ο δρ Burgoyne.

«Δεν υπάρχουν αρκετά στοιχεία για να συστήσουμε στους ασθενείς να τρώνε ρόδια ως θεραπεία για την καρδιακή ανεπάρκεια. Εντούτοις, τα ευρήματα εγείρουν το ενδεχόμενο διατροφικές παρεμβάσεις που αυξάνουν την παραγωγή ουρολιθίνης Α να βοηθούν στην αντιμετώπιση της πάθησης».

Ο δρ Joseph Burgoyne είναι ερευνητής στο King’s College London και μελετά τις μοριακές διεργασίες που επηρεάζουν την υγεία της καρδιάς και των αιμοφόρων αγγείων. Η έρευνά του εξετάζει πώς αντιδρούν τα κύτταρα στο οξειδωτικό στρες και συμβάλλει στην κατανόηση των μηχανισμών που ρυθμίζουν την αρτηριακή πίεση, την καρδιακή λειτουργία και την υγεία των αγγείων. Στόχος του είναι να συμβάλει στην ανάπτυξη νέων θεραπειών για παθήσεις όπως η υπέρταση και η καρδιακή ανεπάρκεια.

Απαιτούνται κλινικές δοκιμές

«Η καρδιακή ανεπάρκεια με διατηρημένο κλάσμα εξώθησης αφορά περίπου τις μισές περιπτώσεις καρδιακής ανεπάρκειας στο Ηνωμένο Βασίλειο και μπορεί να επηρεάσει σοβαρά τη ζωή των ασθενών. Αυτή η μελέτη πρώιμου σταδίου σε πειραματικά μοντέλα δείχνει ότι η ουρολιθίνη Α ενδέχεται να βοηθά τον καρδιακό ιστό να χαλαρώνει και να γεμίζει με αίμα ανάμεσα στους παλμούς, περιορίζοντας τις βλαβερές αλλαγές στον καρδιακό μυ που παρατηρούνται σε αυτή την πάθηση», εξήγησε ο καθηγητής James Leiper, διευθυντής έρευνας του British Heart Foundation.

«Παρότι τα ευρήματα είναι ενθαρρυντικά, τα οφέλη έχουν μέχρι στιγμής παρατηρηθεί μόνο σε ζώα και σε ανθρώπινο ιστό που δημιουργήθηκε στο εργαστήριο. Χρειάζονται, επομένως, κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους για να διαπιστωθεί αν η προσέγγιση αυτή ωφελεί τους ασθενείς. Στο μεταξύ, μια υγιεινή και ισορροπημένη διατροφή παραμένει ένας από τους καλύτερους τρόπους να φροντίσετε την καρδιά σας. Η κατανάλωση άφθονων φρούτων και λαχανικών συνδέεται με καλύτερη καρδιακή υγεία, αλλά κανένα τρόφιμο από μόνο του δεν μπορεί να προλάβει ή να θεραπεύσει μια καρδιοπάθεια».