Μια υγιεινή διατροφή μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη του καρκίνου του παχέος εντέρου, ενώ προηγούμενες μελέτες έχουν δείξει ότι τα σταυρανθή λαχανικά είναι ισχυρά «όπλα» σε αυτή τη μάχη. Τα λαχανικά αυτά ανήκουν σε μια οικογένεια πράσινων ή τραγανών φυτών, όπως το μπρόκολο, το κουνουπίδι, τα λαχανάκια Βρυξελλών και τα ραπανάκια.

Τα συγκεκριμένα λαχανικά πλούσια σε φυτικές ίνες, βιταμίνη C και ισχυρές φυτικές χημικές ουσίες που μπορεί να προστατεύουν το έντερο. Και, σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό BMC Gastroenterology, δεν χρειάζεται να καταναλώνετε τεράστια ημερήσια ποσότητα για να έχετε οφέλη.

Τα συγκεντρωτικά αποτελέσματα 17 μελετών, στις οποίες συμμετείχαν περισσότερα από 97.000 άτομα, έδειξαν ότι όσοι κατανάλωναν τα περισσότερα σταυρανθή λαχανικά, 20 έως 40 γρ. την ημέρα, δηλαδή περίπου 1/4 του φλιτζανιού, είχαν 17% χαμηλότερο κίνδυνο να εμφανίσουν καρκίνο του παχέος εντέρου, σε σύγκριση με όσους κατανάλωναν τη μικρότερη ποσότητα. Η προστατευτική δράση φάνηκε να σταθεροποιείται μετά τα 40 γρ ημερησίως, ποσότητα που αντιστοιχεί σε 280 γρ την εβδομάδα.

Τα ευρήματα ήταν παρατηρητικά και δεν μπορούν να αποδείξουν με βεβαιότητα ότι τα σταυρανθή λαχανικά προλαμβάνουν τον καρκίνο. Ωστόσο, είναι ωφέλιμα για την υγεία με πολλούς τρόπους, ενώ η κατανάλωση 1/4 του φλιτζανιού, δηλαδή περίπου μιας χούφτας, μπορεί να είναι εύκολη, αν απλώς τα προσθέσετε σε ένα καθημερινό γεύμα ή σνακ.

Γιατί αυξάνονται τα περιστατικά καρκίνου του παχέος εντέρου στους νεότερους ενήλικες;

Imtiaz: Γνωρίζουμε ότι τα περιστατικά καρκίνου του παχέος εντέρου αυξάνονται στους νέους, αλλά το πιο δύσκολο ερώτημα είναι γιατί. Δεν υπάρχει ακόμη οριστική απάντηση, αλλά, όπως ίσως φαντάζεστε, πολλές από τις θεωρίες σχετίζονται με τη διατροφή.

Τα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα βρίσκονται πλέον παντού και αποτελούν ολοένα μεγαλύτερο μέρος της διατροφής μας. Παράλληλα, καταναλώνουμε περισσότερο κόκκινο και επεξεργασμένο κρέας, τα οποία γνωρίζουμε ότι συνδέονται με τον καρκίνο του παχέος εντέρου.

Λόγω της αυξημένης κατανάλωσης υπερεπεξεργασμένων τροφίμων, η εντερική χλωρίδα δεν είναι πλέον η ίδια όπως παλαιότερα. Όταν διαταράσσεται, παρατηρούμε γενικά αύξηση σε διάφορα πεπτικά προβλήματα.

Ορισμένα βακτήρια του εντέρου μπορούν να συμβάλουν στην ανάπτυξη καρκίνου προκαλώντας βλάβες στο DNA και ενισχύοντας τη χρόνια φλεγμονή, η οποία διαταράσσει τον εντερικό φραγμό.

Το μικροβίωμα του εντέρου συμβάλλει επίσης στην παραγωγή λιπαρών οξέων βραχείας αλυσίδας, τα οποία προστατεύουν το παχύ έντερο. Όταν όμως το μικροβίωμα διαταραχθεί, αυτή η προστατευτική δράση μειώνεται.

Ως αποτέλεσμα, αυτές οι αλλαγές μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του παχέος εντέρου.

Η διαταραχή του μικροβιώματος του εντέρου αποτελεί μία από τις βασικές θεωρίες, αλλά δεν υπάρχει ακόμη σαφής απάντηση για το γιατί αυξάνονται τα περιστατικά στους νεότερους ενήλικες.

Μπορούμε να κάνουμε κάτι για να το προλάβουμε ή να μειώσουμε τον κίνδυνο;

Μεγάλο μέρος του κινδύνου για καρκίνο του παχέος εντέρου σχετίζεται με την καθιστική ζωή, τις αλλαγές στο μικροβίωμα του εντέρου, την παχυσαρκία και την κατανάλωση υπερ-επεξεργασμένων τροφίμων.

Αν και δεν είναι πάντα δυνατό να προληφθεί, μπορείτε να μειώσετε τον κίνδυνο τροποποιώντας ορισμένες συνήθειες του τρόπου ζωής.

Η διατήρηση ενός υγιούς σωματικού βάρους, η τακτική σωματική δραστηριότητα για 150 έως 300 λεπτά την εβδομάδα, ο περιορισμός της κατανάλωσης κόκκινου και επεξεργασμένου κρέατος σε λιγότερο από δύο φορές την εβδομάδα, η αύξηση της πρόσληψης φυτικών ινών σε 30 έως 38 γρ. ημερησίως για τους άνδρες και 21 έως 25 γρ. για τις γυναίκες, η αποφυγή του καπνίσματος και ο περιορισμός της κατανάλωσης αλκοόλ μπορούν να μειώσουν σημαντικά τον κίνδυνο.

Υπάρχουν επίσης ορισμένα στοιχεία που δείχνουν ότι η επαρκής πρόσληψη βιταμίνης D μπορεί να συμβάλει στη μείωση του κινδύνου.

Πότε πρέπει να ξεκινά ο προληπτικός έλεγχος για καρκίνο του παχέος εντέρου;

Στα περισσότερα συστήματα υγείας, ο προληπτικός έλεγχος για καρκίνο του παχέος εντέρου ξεκινά στην ηλικία των 45 ετών σε ενήλικες με μέσο κίνδυνο και επαναλαμβάνεται κάθε 10 χρόνια. Αν έχετε συγγενή πρώτου βαθμού με οικογενειακό ιστορικό καρκίνου του παχέος εντέρου, θα πρέπει να κάνετε κολονοσκόπηση κάθε 5 χρόνια, ξεκινώντας από την ηλικία των 40 ετών.

Η κολονοσκόπηση είναι μια αρκετά επεμβατική εξέταση και πολλοί άνθρωποι την αποφεύγουν λόγω της διαδικασίας που απαιτεί. Ωστόσο, υπάρχουν επίσης εξετάσεις αίματος και κοπράνων που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τον προληπτικό έλεγχο του καρκίνου του παχέος εντέρου και μπορούν να ξεκινήσουν ήδη από τα 40. Οι εξετάσεις αυτές εντοπίζουν πιθανές ανωμαλίες και, αν τα αποτελέσματα είναι ανησυχητικά, το επόμενο βήμα είναι η κολονοσκόπηση.