Επιστήμονες στην Κίνα έφεραν στο «φως» νέα στοιχεία για το Πάρκινσον, τα οποία πιθανότατα θα συμβάλλουν στην καλύτερη και έγκαιρη διάγνωση της νόσου.
Πιο συγκεκριμένα, ανακάλυψαν έναν πιθανό νέο βιοδείκτη του Πάρκινσον που κρύβεται στα ανθρώπινα μαλλιά. Όταν η ομάδα ανέλυσε τα μαλλιά 60 ασθενών με νόσο του Πάρκινσον και σύγκρινε τα αποτελέσματα με εκείνα υγιών, αντίστοιχης ηλικίας ομάδων ελέγχου, διαπίστωσε μια σαφή διαφορά.
Σύμφωνα με τη μελέτη, δείγματα μαλλιών από ασθενείς με νόσο του Πάρκινσον έδειξαν σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα σιδήρου και χαλκού, μαζί με υψηλότερα επίπεδα μαγγανίου και αρσενικού. Οι συγγραφείς της μελέτης, με επικεφαλής τον βιολόγο Μινγκ Λι του Πανεπιστημίου Χεμπέι, πιστεύουν ότι η ανακάλυψη αυτή έχει «υψηλό διαγνωστικό δυναμικό για τη νόσο του Πάρκινσον».
Μέχρι στιγμής, παρά την πρόοδο της επιστήμης, παραμένει μία πρόκληση ένας μη επεμβατικός αλλά αξιόπιστος τρόπος διάγνωσης της νόσου του Πάρκινσον. Ορισμένοι πρόσφατοι βιοδείκτες με βάση το αίμα φαίνονται πολλά υποσχόμενοι, αλλά τα ανθρώπινα μαλλιά είναι ένας μοναδικός νέος στόχος με χαρακτηριστικά που δεν έχει το αίμα.
Τι «κρύβουν» τα μαλλιά
Τα μαλλιά είναι γνωστό ότι συσσωρεύουν βαρέα μέταλλα από τη διατροφή ή το περιβάλλον και, σε αντίθεση με το σάλιο, τον ιδρώτα, το αίμα, τα ούρα ή τα κόπρανα, μπορούν να καταγράψουν ένα μακρύτερο ιστορικό υγείας. Η πραγματική αιτία της νόσου του Πάρκινσον είναι ένα μυστήριο, αλλά προηγούμενες μελέτες έχουν συνδέσει την ασθένεια με διαταραγμένα βακτήρια του εντέρου και ανθυγιεινές δίαιτες, όπως αυτές που είναι πλούσιες σε υπερ-επεξεργασμένα τρόφιμα.
Τα στοιχεία υποδηλώνουν επίσης ότι αυτή η νευροεκφυλιστική ασθένεια σχετίζεται στενά με περιβαλλοντικούς ρύπους, όπως τα φυτοφάρμακα. Σε περαιτέρω πειράματα που αφορούσαν μοντέλα ποντικών, ο Λι και οι συνεργάτες του διαπίστωσαν επίσης χαμηλότερα επίπεδα σιδήρου στα μαλλιά και αυτή η αλλαγή ήταν στενά συνδεδεμένη με δυσλειτουργία στο έντερο.
Σίδηρος και λειτουργία του εντέρου
Συγκεκριμένα, ο εντερικός φραγμός στα ποντίκια με νόσο τύπου Πάρκινσον φάνηκε μειωμένος. Τα γονίδιά τους που εμπλέκονται στην απορρόφηση του σιδήρου ήταν μειωμένα και έδειξαν αυξημένη δραστηριότητα σε γονίδια που εμπλέκονται στην μικροβιακή πρόσληψη σιδήρου, πιθανώς οδηγώντας σε ευρεία ανεπάρκεια σιδήρου σε όλο το σώμα.
Σε ασθενείς με νόσο του Πάρκινσον, οι αλλαγές στα βακτήρια του εντέρου εμφανίζονται χρόνια πριν από τη διάγνωση. Όπως και άλλες νευρολογικές ασθένειες, η νόσος του Πάρκινσον φαίνεται να βασίζεται στη στενή επικοινωνία μεταξύ του εντέρου και του εγκεφάλου.
Τι δείχνει η έλλειψη σιδήρου
Η έλλειψη σιδήρου στα μαλλιά ασθενών με νόσο του Πάρκινσον σε ανθρώπους και σε μοντέλα ποντικών ήταν η πιο συνεπής και αισθητή αλλαγή. Η ερευνητική ομάδα πιστεύει ότι η σύνδεση μεταξύ του μικροβιώματος του εντέρου και των γονιδίων μεταβολισμού του σιδήρου αποτελεί «θεμελιώδη απόδειξη ότι αυτά τα συστήματα συνδέονται μεταξύ τους στη νόσο του Πάρκινσον».
Το αυξημένο αρσενικό στα μαλλιά αξίζει επίσης να διερευνηθεί περαιτέρω, καθώς αυτό θα μπορούσε να προκληθεί από την περιβαλλοντική έκθεση. Η μελέτη είναι μικρή, ωστόσο όσοι πάσχουν από νόσο του Πάρκινσον ανέφεραν ότι έτρωγαν περισσότερα ζωικά εντόσθια και οστρακοειδή, τα οποία είναι πιο πιθανό να περιέχουν αρσενικό.
«Λαμβάνοντας υπόψιν όλα αυτά τα αποτελέσματα μαζί, διαπιστώνουμε ότι η πτώση των επιπέδων σιδήρου στα μαλλιά θα μπορούσε να σχετίζεται με τη γαστρεντερική δυσλειτουργία σε ασθενείς με Πάρκινσον, όπως φαίνεται σε πολλές άλλες μελέτες», καταλήγουν οι συγγραφείς, «καθώς και με την ανισορροπία του εντερικού μικροβιώματος, το οποίο παρουσίασε αυξημένη ικανότητα πρόσληψης σιδήρου», όπως ξεκαθαρίζουν.
Τα ευρήματα υποστηρίζουν μια μελέτη του 2025, η οποία βρήκε στοιχεία δυσλειτουργίας του σιδήρου στον εγκέφαλο, το αίμα και το έντερο ασθενών με νόσο του Πάρκινσον. Για την εξαγωγή ασφαλέστερων συμπερασμάτων απαιτείται περαιτέρω έρευνα.
