Τα ινομυώματα είναι καλοήθεις όγκοι που αναπτύσσονται μέσα ή πάνω στα τοιχώματα της μήτρας. Υπολογίζεται ότι μέχρι την ηλικία των 50 ετών εμφανίζονται σε ποσοστό έως και 80% των γυναικών. Αν και ορισμένοι παράγοντες κινδύνου, όπως το οικογενειακό ιστορικό και η παχυσαρκία, είναι καλά τεκμηριωμένοι, ένας ακόμη συχνός παράγοντας μπορεί να περνά απαρατήρητος: η έλλειψη βιταμίνης D.
Η βιταμίνη D συμβάλλει στη ρύθμιση της φλεγμονής και της ανάπτυξης των κυττάρων. Νεότερα ερευνητικά δεδομένα δείχνουν ότι μπορεί να βοηθήσει στην πρόληψη του σχηματισμού ινομυωμάτων ή να επιβραδύνει την ανάπτυξή τους αφού εμφανιστούν. Οι γυναίκες με επαρκή επίπεδα βιταμίνης D έχουν μικρότερη πιθανότητα να εμφανίσουν ινομυώματα. Ωστόσο, εκτιμάται ότι 1 δισεκατομμύριο άνθρωποι σε όλο τον κόσμο έχουν έλλειψη βιταμίνης D, χωρίς απαραίτητα να το γνωρίζουν.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, είναι σημαντικό να κατανοήσουμε τη σχέση ανάμεσα στην έλλειψη βιταμίνης D και τα ινομυώματα, καθώς και οι δύο καταστάσεις είναι εξαιρετικά συχνές, αλλά συχνά παραμένουν αδιάγνωστες.
Πώς συνδέεται η βιταμίνη D με τα ινομυώματα;
Έρευνες έχουν δείξει ότι στα ινομυώματα της μήτρας υπάρχουν υποδοχείς βιταμίνης D. Όταν η βιταμίνη D συνδέεται με αυτούς τους υποδοχείς, η δράση της κατά της ίνωσης και των όγκων μπορεί να περιορίσει τον υπερβολικό πολλαπλασιασμό των κυττάρων και να επιβραδύνει την ανάπτυξη των ινομυωμάτων. Όμως, αυτό μπορεί να συμβεί μόνο όταν ο οργανισμός διαθέτει επαρκή επίπεδα βιταμίνης D.
«Όταν τα επίπεδα βιταμίνης D στον οργανισμό είναι χαμηλά, αυξάνεται η φλεγμονή στο τοίχωμα της μήτρας», εξήγησε στο Verywell Health ο Άιμαν Αλ Χέντι, καθηγητής στο Τμήμα Μαιευτικής και Γυναικολογίας του Πανεπιστημίου του Σικάγο και ερευνητής των ινομυωμάτων της μήτρας. «Εάν η έλλειψη επιμείνει για μεγάλο χρονικό διάστημα, μπορεί να εμφανιστούν ινομυώματα».
Χωρίς αρκετή βιταμίνη D, ο οργανισμός δεν μπορεί να περιορίσει αποτελεσματικά την παθολογική ανάπτυξη των κυττάρων. Έτσι, αυξάνεται ο κίνδυνος να εμφανιστούν περισσότερα και μεγαλύτερα ινομυώματα.
Παρότι η έλλειψη βιταμίνης D συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης ινομυωμάτων, οι ερευνητές δεν μπορούν να υποστηρίξουν με βεβαιότητα ότι αποτελεί την αιτία τους. Πρόκειται μόνο για έναν από τους πιθανούς παράγοντες. Η παχυσαρκία, η υψηλή αρτηριακή πίεση, το οικογενειακό ιστορικό ινομυωμάτων, η αφρικανική καταγωγή και τα υψηλά επίπεδα οιστρογόνων ή προγεστερόνης μπορούν επίσης να αυξήσουν την πιθανότητα εμφάνισής τους.
Μπορεί η αύξηση της βιταμίνης D να προλάβει ή να αντιμετωπίσει τα ινομυώματα;
Μελέτη του 2022 έδειξε ότι οι γυναίκες με επαρκή επίπεδα βιταμίνης D, συνήθως πάνω από 20 ng/mL, είχαν κατά 22% μικρότερη πιθανότητα να εμφανίσουν ινομυώματα σε σύγκριση με όσες είχαν έλλειψη. Εντούτοις, η Κουέικερ Χάρμον, επικεφαλής της συγκεκριμένης μελέτης και ερευνήτρια των ινομυωμάτων στο Εθνικό Ινστιτούτο Επιστημών Περιβαλλοντικής Υγείας των ΗΠΑ, διευκρίνισε ότι η μείωση του κινδύνου δεν σημαίνει πλήρη πρόληψη ή θεραπεία.
«Η επαρκής πρόσληψη βιταμίνης D μέσω της διατροφής, των συμπληρωμάτων και της έκθεσης στον ήλιο μπορεί να προσφέρει συνολικά οφέλη για την υγεία. Ωστόσο, δεν έχουμε στοιχεία που να δείχνουν ότι μπορεί να θεραπεύσει ή να προλάβει τα ινομυώματα», ανέφερε η Χάρμον. «Η έρευνά μας δείχνει ότι τα υψηλότερα επίπεδα βιταμίνης D δεν θα εμποδίσουν την εμφάνιση νέων ινομυωμάτων σε μια γυναίκα που δεν είχε ποτέ ινομυώματα. Μπορεί, όμως, να επιβραδύνουν την ανάπτυξή τους ή να συμβάλουν στη συρρίκνωση όσων υπάρχουν ήδη».
Εάν θέλετε να φροντίσετε καλύτερα την αναπαραγωγική σας υγεία, ενδεχομένως να είναι πιο χρήσιμο να ακολουθήσετε μια συνολική προσέγγιση και να μην επικεντρωθείτε αποκλειστικά στην αύξηση της βιταμίνης D. Μελέτη που δημοσιεύτηκε από την ερευνητική ομάδα του Αλ Χέντι προτείνει να περιορίσετε την κατανάλωση αλκοόλ, να εντάξετε την έντονη άσκηση στην εβδομάδα σας, να διαχειρίζεστε το άγχος και να προσθέσετε στη διατροφή σας περισσότερα φρούτα, λαχανικά και τρόφιμα πλούσια σε φυτικές ίνες.
Τι να κάνετε εάν διατρέχετε αυξημένο κίνδυνο
Εάν έχετε συγγενείς με ινομυώματα, γνωρίζετε ότι έχετε έλλειψη βιταμίνης D ή υποψιάζεστε ότι μπορεί να διατρέχετε αυξημένο κίνδυνο για οποιαδήποτε από τις δύο καταστάσεις, είναι σημαντικό να παρακολουθείτε προληπτικά την υγεία σας.
Εάν δεν είστε βέβαιες πότε πρέπει να απευθυνθείτε σε γιατρό για πιθανό ινομύωμα, είναι χρήσιμο να γνωρίζετε τα προειδοποιητικά σημάδια.
«Οι γυναίκες πρέπει να αναζητήσουν ιατρική βοήθεια εάν χρειάζεται να αλλάζουν σερβιέτα ή ταμπόν κάθε ώρα επειδή έχει γεμίσει με αίμα, εάν χρησιμοποιούν ταυτόχρονα περισσότερα από ένα προϊόντα περιόδου, εάν φορούν εσώρουχα μίας χρήσης για την ακράτεια κατά τη διάρκεια της περιόδου, εάν αποβάλλουν θρόμβους αίματος, εάν λερώνουν με αίμα καθίσματα ή έπιπλα, εάν αισθάνονται εξαντλημένες ή εάν απουσιάζουν από την εργασία τους λόγω της περιόδου», είπε η Γκανέσα Βεγκιένκα, επιδημιολόγος και ερευνήτρια των ινομυωμάτων και της βιταμίνης D στο Henry Ford Health. «Κανένα από αυτά τα σημάδια δεν είναι ‘φυσιολογικό’, ακόμη και αν η μητέρα, οι αδελφές ή οι φίλες σας είχαν την ίδια εμπειρία».
