Τα νεφρά σας δεν απομακρύνουν απλώς τις άχρηστες ουσίες από το σώμα. Όπως εξήγησε στο Eating Well η γιατρός Nneoma Oparaji, λειτουργούν «σαν φίλτρο, χημικός και θερμοστάτης μαζί, καθώς προσαρμόζουν συνεχώς τη σύσταση του αίματος, ώστε να διατηρούν σταθερό το εσωτερικό περιβάλλον του σώματος». Πρόσθεσε: «Αποτελούν το σύστημα διήθησης και εξισορρόπησης του οργανισμού, καθώς απομακρύνουν τις άχρηστες ουσίες από το αίμα και παράλληλα ρυθμίζουν προσεκτικά τα υγρά και τους ηλεκτρολύτες».

Πολλοί άνθρωποι παίρνουν συμπληρώματα για να καλύψουν διατροφικά κενά, να πετύχουν συγκεκριμένους στόχους για την υγεία τους ή να αντιμετωπίσουν κάποια έλλειψη. Ωστόσο, το να παίρνετε περισσότερα συμπληρώματα από όσα χρειάζεστε δεν είναι εντελώς ακίνδυνο. Η υπερβολική λήψη συμπληρωμάτων μπορεί να θέσει σε κίνδυνο τα νεφρά σας, καθώς αυτά φιλτράρουν και ρυθμίζουν τις ουσίες που καταναλώνετε. Δείτε τι μπορεί να συμβεί στα νεφρά σας όταν παίρνετε πάρα πολλά συμπληρώματα και πώς μπορείτε να τα χρησιμοποιείτε με ασφάλεια, χωρίς να επιβαρύνετε τη νεφρική σας λειτουργία.

Αυξάνεται ο κίνδυνος νεφρικής βλάβης

Πολλά φυτικά ή «φυσικά» συμπληρώματα μπορεί στην πραγματικότητα να είναι από εκείνα που προκαλούν τις σοβαρότερες βλάβες στα νεφρά. «Οι έρευνες δείχνουν σταθερά ότι η νεφρική βλάβη που συνδέεται με τα συμπληρώματα αποτελεί ολοένα μεγαλύτερη ανησυχία σε παγκόσμιο επίπεδο, κυρίως επειδή πολλοί θεωρούν ότι το ‘φυσικό’ είναι και ασφαλές», τόνισε η διαιτολόγος Jessica Clancy-Strawn.

Πολλά φυτικά συμπληρώματα, όπως η αλόη βέρα, η ρίζα γλυκόριζας και το νύχι της γάτας, μπορούν να προκαλέσουν άμεση βλάβη στα κύτταρα των νεφρών, να μειώσουν τη ροή του αίματος προς αυτά, να συμβάλουν στον σχηματισμό κρυστάλλων ή να αλληλεπιδράσουν με φάρμακα που επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο τη νεφρική λειτουργία. Οι επιδράσεις αυτές μπορεί να οδηγήσουν σε οξεία νεφρική βλάβη, χρόνια νεφρική νόσο και μόνιμη ουλοποίηση των νεφρών, επισήμανε η Clancy-Strawn.

Μπορεί να σχηματιστούν πέτρες στα νεφρά

Δύο δημοφιλή συμπληρώματα που μπορεί να συμβάλουν στον σχηματισμό λίθων στα νεφρά είναι το ασβέστιο και η βιταμίνη D. Η λήψη συμπληρωμάτων βιταμίνης D αυξάνει την απορρόφηση ασβεστίου από το έντερο. Αυτό μπορεί να αυξήσει την ποσότητα ασβεστίου που αποβάλλεται με τα ούρα, ιδιαίτερα σε άτομα που έχουν προδιάθεση για υψηλά επίπεδα ασβεστίου στα ούρα. «Έτσι αυξάνεται το ασβέστιο στα ούρα και δημιουργούνται οι κατάλληλες συνθήκες για τον σχηματισμό κρυστάλλων ασβεστίου», εξήγησε η Clancy-Strawn. Όταν η συγκέντρωση ασβεστίου και άλλων ουσιών που ευνοούν τον σχηματισμό λίθων, όπως τα οξαλικά ή τα φωσφορικά άλατα, γίνει υπερβολικά υψηλή στα ούρα, μπορεί να σχηματιστούν κρύσταλλοι, οι οποίοι σταδιακά μεγαλώνουν και εξελίσσονται σε πέτρες στα νεφρά.

Τα αντιόξινα που περιέχουν ανθρακικό ασβέστιο είναι κοινά συμπληρώματα που χρησιμοποιούνται για την αντιμετώπιση της γαστροοισοφαγικής παλινδρόμησης ή της δυσπεψίας. Η συχνή χρήση ή η λήψη υψηλών δόσεων μπορεί να προσφέρει στον οργανισμό μεγάλες ποσότητες στοιχειακού ασβεστίου, τις οποίες τα νεφρά πρέπει στη συνέχεια να αποβάλουν με τα ούρα, επισήμανε η Clancy-Strawn. «Όταν η υψηλή πρόσληψη βιταμίνης D συνδυάζεται με ανθρακικό ασβέστιο, μπορεί να αυξηθεί ακόμη περισσότερο το ασβέστιο στα ούρα και, κατά συνέπεια, ο κίνδυνος σχηματισμού λίθων», πρόσθεσε.

Μπορεί να διαταραχθεί η ισορροπία των μετάλλων

«Η υπερβολική χρήση συμπληρωμάτων μπορεί να διαταράξει την ισορροπία των μετάλλων που προσπαθούν να διατηρήσουν τα νεφρά», ανέφερε η Oparaji. Τα νεφρά σας προσαρμόζουν συνεχώς την ποσότητα ασβεστίου, φωσφορικών αλάτων, καλίου και μαγνησίου που αποβάλλεται από το σώμα με τα ούρα. Με αυτόν τον τρόπο, βοηθούν να παραμένουν τα επίπεδα αυτών των θρεπτικών συστατικών στο αίμα μέσα σε υγιή όρια. Όμως, η λήψη ορισμένων συμπληρωμάτων σε υψηλές δόσεις μπορεί να ανατρέψει αυτή την ισορροπία. «Για παράδειγμα, η πολύ υψηλή πρόσληψη βιταμίνης D μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα ασβεστίου στο αίμα και στα ούρα. Αυτό μπορεί να προκαλέσει εναποθέσεις ασβεστίου στα νεφρά και στη συνέχεια να οδηγήσει σε βλάβη», εξήγησε η Oparaji. Ο κίνδυνος είναι ιδιαίτερα αυξημένος για τα άτομα με μειωμένη νεφρική λειτουργία, επειδή τα νεφρά τους δυσκολεύονται ήδη να αποβάλουν τις περιττές ποσότητες μετάλλων. Ως αποτέλεσμα, ορισμένα θρεπτικά συστατικά μπορεί να συσσωρευτούν στον οργανισμό.

Πώς να παίρνετε συμπληρώματα χωρίς να επιβαρύνετε τα νεφρά σας

• Μην παίρνετε τα ίδια συστατικά από διαφορετικά συμπληρώματα: Εάν χρησιμοποιείτε πολλά συμπληρώματα, η Clancy-Strawn συνέστησε να διαβάζετε προσεκτικά τις ετικέτες, ώστε να βεβαιωθείτε ότι το ίδιο συστατικό δεν περιέχεται σε περισσότερα από ένα προϊόντα. Διαφορετικά, μπορεί να καταλήξετε να λαμβάνετε υπερβολική ποσότητα ενός θρεπτικού συστατικού.
• Συνεργαστείτε με διαιτολόγο: Η Clancy-Strawn πρότεινε να απευθυνθείτε σε διαιτολόγο, ο οποίος μπορεί να ελέγξει εάν υπάρχουν αλληλεπιδράσεις μεταξύ των φαρμάκων και των συμπληρωμάτων που παίρνετε, καθώς και να καθορίσει ποιο συμπλήρωμα χρειάζεστε πραγματικά και για πόσο διάστημα.
• Μην θεωρείτε ότι όσο περισσότερο παίρνετε τόσο το καλύτερο: «Στην περίπτωση των συμπληρωμάτων, η μεγαλύτερη ποσότητα δεν είναι πάντα καλύτερη. Η επιπλέον ποσότητα μπορεί να μην προσφέρει κανένα πρόσθετο όφελος ή ακόμη και να αυξήσει τον κίνδυνο τοξικότητας», κατέληξε η Oparaji.