Έρευνα του JAMA αποκαλύπτει: Το 1/3 των ασθενών λένε ψέματα στους γιατρούς για να πάρουν αντιβιοτικά

Έρευνα του JAMA αποκαλύπτει: Το 1/3 των ασθενών λένε ψέματα στους γιατρούς για να πάρουν αντιβιοτικά
Pixabay
Τρίτη, 03/11/2026 - 09:34

Σε έρευνα που πραγματοποιήθηκε στις ΗΠΑ φαίνεται οι ασθενείς να υπερβάλουν ή να… επινοούν συμπτώματα για να πάρουν αντιβιοτικά.

Ανησυχητικά είναι τα συμπεράσματα έρευνας για τη χρήση αντιβιοτικών στις ΗΠΑ. Σχεδόν το 30% των ενηλίκων στις ΗΠΑ ανέφεραν ότι υπερέβαλαν ή επινόησαν συμπτώματα κατά την επικοινωνία τους με κάποιο κλινικό ιατρό, προκειμένου να λάβουν αντιβιοτικά, σύμφωνα με τους συντάκτες της έρευνας, η οποία δημοσιεύθηκε στο JAMA Network Open.

Μάλιστα, τα συμπτώματα που προσομοιάζουν με αυτά του κοινού κρυολογήματος ήταν εκείνα που παρουσιάστηκαν συχνότερα με ανακριβή τρόπο. Από όσους παρουσίασαν ανακριβή συμπτώματα, το 76,9% δήλωσε ότι κατάφερε να λάβει αντιβιοτικά με αυτόν τον τρόπο τουλάχιστον μία φορά.

Οι εξωνοσοκομειακές δομές υγείας αποτελούν το πλαίσιο στο οποίο πραγματοποιείται το μεγαλύτερο μέρος της χρήσης αντιβιοτικών από τον άνθρωπο στις ΗΠΑ, με περίπου 255,9 εκατομμύρια συνταγές να εκδίδονται ετησίως. Οι κλινικοί ιατροί βασίζονται στις αναφορές των ασθενών σχετικά με την έναρξη, τη σοβαρότητα και τη διάρκεια των συμπτωμάτων, προκειμένου να αποφασίσουν εάν δικαιολογείται η χορήγηση αντιβιοτικών. Συνεπώς, η ανακριβής αναφορά συμπτωμάτων μπορεί να οδηγήσει σε ακατάλληλη συνταγογράφηση και να συμβάλει στην ανάπτυξη μικροβιακής αντοχής.

Οι ερευνητές συγκέντρωσαν ένα εθνικό δείγμα ενηλίκων από τις ΗΠΑ —το οποίο δεν επιλέχθηκε με τυχαία δειγματοληψία— για μια διαδικτυακή έρευνα που διεξήχθη από τις 8 Ιανουαρίου έως τις 13 Φεβρουαρίου 2026. Από τους 1.371 συμμετέχοντες που πληρούσαν τα κριτήρια, το τελικό δείγμα συμπεριέλαβε 959 άτομα, με μέση ηλικία (τυπική απόκλιση) τα 50,7 (17,6) έτη. Από αυτούς, οι 478 (49,8%) ήταν γυναίκες, ενώ μέσω καθορισμένων ποσοστώσεων (quotas) διασφαλίστηκε η εκπροσώπηση ως προς την ηλικία, τη φυλή/εθνικότητα και τη γεωγραφική περιφέρεια (σύμφωνα με την απογραφή των ΗΠΑ).

Συνολικά, 268 συμμετέχοντες (27,9%) ανέφεραν ότι κάποια στιγμή παρουσίασαν ανακριβή συμπτώματα σε κλινικό ιατρό με σκοπό τη λήψη αντιβιοτικών. Από αυτούς, οι 108 (40,3%) απλώς υπερέβαλαν ως προς τα υπάρχοντα συμπτώματα, οι 19 (7,1%) επινόησαν συμπτώματα, ενώ οι 141 (52,6%) προέβησαν και στις δύο ενέργειες.

Τα συμπτώματα που προσομοιάζουν με αυτά του κοινού κρυολογήματος ήταν εκείνα που παρουσιάστηκαν συχνότερα με ανακριβή τρόπο (176 άτομα [65,7%]), ακολουθούμενα από γαστρεντερικά συμπτώματα (132 άτομα [49,3%]) και πόνο στις αρθρώσεις ή τους μύες (124 άτομα [46,3%]). Η πλειονότητα των συμμετεχόντων που παρουσίασαν ανακριβή συμπτώματα (177 άτομα [66,0%]) δήλωσε ότι ήταν τουλάχιστον σε μέτριο βαθμό βέβαιοι πως η τακτική αυτή θα απέδιδε. Έμαθαν τι να πουν για τη δική τους εμπειρία (43,1%), από φίλους ή συγγενείς (34,5%), από επαγγελματίες υγείας (30,7%), από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (21,7%) και από chatbots τεχνητής νοημοσύνης (11,6%).

Μια παράλληλη μελέτη, που αφορούσε ιατρικές επισκέψεις για παιδιά, διαπίστωσε ότι το 27% των συμμετεχόντων είχε παρουσιάσει τα συμπτώματα με ανακριβή τρόπο, προκειμένου να εξασφαλίσει αντιβιοτικά για κάποιο παιδί, σύμφωνα με δελτίο τύπου του University of Utah Health.

Εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι, περισσότεροι από τους μισούς (54,1%) δήλωσαν ότι γνωρίζουν το σώμα τους και το ιατρικό τους ιστορικό καλύτερα από έναν επαγγελματία υγείας. Σχεδόν το ένα τρίτο (32,3%) ανέφερε ότι δεν πιστεύει πως η ανθεκτικότητα στα αντιβιοτικά είναι πραγματική.

Να σημειωθεί ότι, μόλις 77 ερωτηθέντες (28,7%) εξέφρασαν μεταμέλεια επειδή παρουσίασαν τα συμπτώματά τους με ανακριβή τρόπο. Η μεταμέλειά τους πήγαζε συχνότερα από ανεπιθύμητες ενέργειες ή έλλειψη αποτελεσματικότητας, παρά από ανησυχίες σχετικά με την ανειλικρίνεια. Λιγότεροι από τους μισούς (45,1%) κατονόμασαν κάποιο άτομο του οποίου τη γνώμη θα λάμβαναν υπόψη, εάν τους ζητούσε να μην παρουσιάσουν ξανά τα συμπτώματά τους με ανακριβή τρόπο.

Τελευταία τροποποίηση στις 03/11/2026 - 02:02