Ένας από τους παράγοντες που μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την ψυχική υγεία είναι η χαμηλή αυτοεκτίμηση. Αν απλώς σας «αρέσει» ο εαυτός σας δεν σημαίνει ότι έχετε υψηλή αυτοεκτίμηση. Η αυτοεκτίμηση είναι πολλά περισσότερα από αυτό. Περιλαμβάνει το να δείχνετε στον εαυτό σας αγάπη, να νιώθετε ότι αξίζετε πολλά, να έχετε αξιοπρέπεια και να βιώνετε το σεβασμό των άλλων.

Θετική αυτοεκτίμηση σημαίνει επίσης ότι πιστεύετε στην ικανότητά σας να μαθαίνετε, να επιτυγχάνετε τους στόχους σας και να συνεισφέρετε στην κοινωνία, καθώς και να έχετε την αυτονομία να κάνετε πράγματα ανεξάρτητα από τους άλλους. Σημαίνει ότι αναγνωρίζετε ότι οι ιδέες, τα συναισθήματα και οι απόψεις σας έχουν σημασία.

Με άλλα λόγια, η αυτοεκτίμηση είναι το πώς νιώθετε για τον εαυτό σας (εσωτερικά και εξωτερικά). Περιλαμβάνει αυτό που σκέφτεστε και εκτιμάτε στον εαυτό σας και πώς σχετίζεστε με τους άλλους. Σχετίζεται επίσης με το πώς νιώθετε ότι σας βλέπουν οι άλλοι, σας αντιμετωπίζουν και σας εκτιμούν. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο όσοι βρίσκονται σε κακοποιητικές καταστάσεις ή έχουν βιώσει τραύμα (ιδιαίτερα ως παιδιά) είναι πιο πιθανό να υποφέρουν από χαμηλή αυτοεκτίμηση.

Η αυτοεκτίμηση δεν βασίζεται μόνο σε έναν παράγοντα ή σε ένα σύνολο σκέψεων. Αντίθετα, περιλαμβάνει το πώς βλέπετε όλες τις πτυχές που σας καθορίζουν, συμπεριλαμβανομένης της προσωπικότητας, των επιτευγμάτων, των ταλέντων, των ικανοτήτων, του υποβάθρου, των εμπειριών, των σχέσεων και του φυσικού σας εαυτού, καθώς και του πώς πιστεύετε ότι οι άλλοι σας αντιλαμβάνονται.

Η υψηλή αυτοεκτίμηση σημαίνει ότι γενικότερα έχετε θετική άποψη για τον εαυτό σας. Αυτό δεν σημαίνει ότι αγαπάτε τα πάντα στον εαυτό σας ή ότι πιστεύετε ότι είστε τέλειοι. Αντίθετα, ακόμη και για όσους έχουν υψηλή αυτοεκτίμηση, είναι σύνηθες να κάνουν αυτοκριτική και να έχουν κάποια στοιχεία του εαυτού τους για τα οποία είναι λιγότερο περήφανοι ή ευχαριστημένοι.

Η υψηλή αυτοεκτίμηση σας βοηθά επίσης να καταλάβετε ότι όλα δεν έχουν να κάνουν με εσάς, επιτρέποντάς σας να μην παίρνετε τα πάντα προσωπικά και να μην είστε υπερβολικά αντιδραστικοί. Ο ισχυρός αυτοσεβασμός σας επιτρέπει να δείτε πέρα από τον εαυτό σας και να νιώθετε σίγουροι για τη θέση σας στον κόσμο. Είναι ενδιαφέρον ότι η υψηλή αυτοεκτίμηση δεν ευθυγραμμίζεται πάντα με τις περιστάσεις ή τα ποιοτικά χαρακτηριστικά που αντικειμενικά θα μπορούσατε να υποθέσετε ότι θα πρέπει να συσχετίζονται με το να νιώθετε καλά με τον εαυτό σας.

Σύμφωνα με την Αμερικανική Εταιρεία Ψυχολογίας, η υψηλή αυτοεκτίμηση είναι το «κλειδί» για την θετική ψυχική υγεία και ευεξία. Η υψηλή αυτοεκτίμηση έχει σημασία επειδή σας βοηθά να αναπτύξετε δεξιότητες για την αντιμετώπιση καταστάσεων, να διαχειρίζεστε τις αντιξοότητες και να βάζετε το αρνητικό σε μια προοπτική. Εάν έχετε υψηλότερη αυτοαντίληψη, δεν έχετε επίσης την τάση να εστιάζετε υπερβολικά σε καταστάσεις, να κατηγορείτε τους άλλους, να αμφιβάλλετε για τον εαυτό σας, να αποθαρρύνεστε ή να μένετε στα σημεία για τα οποία δεν είστε ευχαριστημένοι.

Είστε επίσης σε καλύτερη θέση να αντιμετωπίσετε το άγχος, και την πίεση, είτε από το σχολείο, την εργασία, το σπίτι ή τους συνομηλίκους σας. Ένα άτομο με υψηλή αυτοεκτίμηση είναι πιο πιθανό να αναζητήσει τι μπορεί να αλλάξει ή να βελτιώσει παρά να αισθάνεται «αποτυχημένο» ή απελπισμένο.