Τα νεφρά αποτελούν δύο ζωτικά όργανα του οργανισμού, τα οποία βρίσκονται χαμηλά στην πλάτη, δεξιά και αριστερά της σπονδυλικής στήλης. Η βασική τους λειτουργία είναι να φιλτράρουν το αίμα, απομακρύνοντας άχρηστες ουσίες και περίσσεια υγρών μέσω των ούρων, ενώ ταυτόχρονα συμβάλλουν στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης, στη διατήρηση της ισορροπίας των ηλεκτρολυτών και στην παραγωγή σημαντικών ορμονών.
Όταν η λειτουργία των νεφρών διαταραχθεί, οι επιπτώσεις δεν περιορίζονται μόνο στο ουροποιητικό σύστημα, αλλά επηρεάζουν συνολικά τον οργανισμό, γεγονός που καθιστά την πρόληψη και τη σωστή φροντίδα τους ιδιαίτερα σημαντική, ακόμη και σε περιπτώσεις όπου δεν υπάρχουν εμφανή συμπτώματα.
Πώς θα διατηρήσετε τα νεφρά σας υγιή
Ελέγχετε την αρτηριακή σας πίεση. Όταν είναι αυξημένη, επιβαρύνει τα νεφρά. Αν δεν γνωρίζετε τις τιμές σας, μπορείτε να τις μετρήσετε με τη βοήθεια του γιατρού σας. Η υψηλή πίεση συχνά δεν προκαλεί συμπτώματα, γι’ αυτό και μπορεί να υπάρχει χωρίς να το γνωρίζετε. Πρόκειται για μία από τις πιο συχνές αιτίες νεφρικών προβλημάτων, σύμφωνα με το Web MD.
Αν έχετε διαβήτη, ρυθμίστε το σάκχαρό σας. Η σωστή ρύθμιση είναι καθοριστική. Όταν τα επίπεδα σακχάρου παραμένουν αυξημένα για μεγάλο διάστημα, μπορεί να επηρεαστεί η λειτουργία των νεφρών. Μαζί με την υπέρταση, ο διαβήτης αποτελεί βασικό παράγοντα κινδύνου για την υγεία τους.
Λαμβάνετε τα φάρμακά σας σωστά. Ακολουθείτε τις οδηγίες του γιατρού ή του φύλλου οδηγιών. Χρειάζεται προσοχή σε φάρμακα που μπορεί να επιβαρύνουν τα νεφρά όταν χρησιμοποιούνται για μεγάλο χρονικό διάστημα, όπως ορισμένα παυσίπονα χωρίς συνταγή, αλλά και φάρμακα όπως το λίθιο ή θεραπείες για τον HIV. Και η χρήση ουσιών, όπως η κοκαΐνη, μπορεί να προκαλέσει νεφρική νόσο.
Φροντίστε τη διατροφή και τη φυσική σας δραστηριότητα. Η σωστή διατροφή και η άσκηση δεν βοηθούν μόνο την καρδιά και το βάρος σας. Συμβάλλουν και στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης και του σακχάρου, κάτι που προστατεύει άμεσα τα νεφρά.
Περιορίστε το αλάτι. Στόχος είναι έως 2.300 mg νατρίου την ημέρα. Ελέγχετε τις ετικέτες των τροφίμων, γιατί συχνά η ποσότητα σε μία μερίδα είναι μεγαλύτερη απ’ όσο υπολογίζετε.
Δώστε σημασία στην ενυδάτωση. Τα νεφρά χρειάζονται υγρά για να λειτουργούν σωστά. Ωστόσο, η υπερβολική κατανάλωση νερού δεν είναι απαραίτητα καλύτερη. Ένας απλός τρόπος να δείτε αν πίνετε αρκετό νερό είναι το χρώμα των ούρων σας: αν είναι ανοιχτό κίτρινο ή σχεδόν διαυγές, είστε σε καλό επίπεδο. Αν είναι σκούρο, πιθανόν χρειάζεστε περισσότερα υγρά.
Αν καταναλώνετε αλκοόλ, κρατήστε μέτρο. Έως ένα ποτό την ημέρα για τις γυναίκες και έως δύο για τους άνδρες. Ένα ποτό αντιστοιχεί περίπου σε 355 ml μπύρας, 150 ml κρασιού ή 45 ml αποσταγμένων ποτών, όπως τζιν, ρούμι, τεκίλα, βότκα ή ουίσκι. Δεν είναι σαφές ότι η αυξημένη κατανάλωση αλκοόλ οδηγεί απαραίτητα σε χρόνια νεφρική νόσο, όμως η υπερβολική κατανάλωση σε σύντομο χρονικό διάστημα μπορεί να προκαλέσει οξεία βλάβη στα νεφρά.
Αποφύγετε το κάπνισμα. Το κάπνισμα επηρεάζει αρνητικά τα νεφρά με δύο βασικούς τρόπους: μειώνει τη ροή του αίματος προς αυτά και μπορεί να μειώσει την αποτελεσματικότητα των φαρμάκων για την αρτηριακή πίεση. Η διακοπή του είναι μία από τις πιο σημαντικές κινήσεις για τη συνολική υγεία σας.
Μην αμελείτε τους προληπτικούς ελέγχους. Οι εξετάσεις που γίνονται στο πλαίσιο ενός check-up μπορούν να δείξουν αν τα νεφρά σας λειτουργούν σωστά. Μία αιματολογική εξέταση μετρά πόσο αποτελεσματικά φιλτράρουν το αίμα. Μπορεί να τη δείτε ως «GFR» (ρυθμός σπειραματικής διήθησης). Για τους ενήλικες, τιμές πάνω από 90 θεωρούνται γενικά φυσιολογικές. Στα παιδιά είναι υψηλότερες και μειώνονται σταδιακά με την ηλικία.
Ο γιατρός μπορεί επίσης να ζητήσει εξέταση ούρων για να ελέγξει αν υπάρχει αλβουμίνη, μία πρωτεΐνη του αίματος, στα ούρα. Κανονικά δεν θα πρέπει να υπάρχει. Αν εντοπιστεί, μπορεί να χρειαστούν επιπλέον εξετάσεις για να διερευνηθεί η αιτία. Σε κάθε περίπτωση, η έγκαιρη διάγνωση είναι καθοριστική για την αντιμετώπιση τυχόν προβλήματος.
