Άκρως ενδιαφέροντα είναι τα ευρήματα μιας νέας επιστημονικής μελέτης για την επίδραση του ελαιολάδου στο σάκχαρο. Όπως προκύπτει από τα συμπεράσματα δεν έχει σημασία μόνο τι τρώμε αλλά και πότε το τρώμε. Αυτά τα ευρήματα είναι ιδιαίτερα σημαντικά για τα άτομα με διαβήτη γιατί η διαχείριση του σακχάρου στο αίμα μετά από το φαγητό είναι πραγματικά μία πρόκληση, ιδιαίτερα όταν η διατροφή περιλαμβάνει υδατάνθρακες.
Στη μελέτη, η οποία δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Diabetes, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τα ποντίκια στα οποία χορηγήθηκε ελαιόλαδο πριν από την κατανάλωση γλυκόζης παρουσίασαν μικρότερη αύξηση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα. Μέχρι στιγμής, γνωρίζουμε ότι το ελαιόλαδο προσφέρει ποικίλα οφέλη στην υγεία. Τώρα, έρχεται να προστεθεί ακόμη ένα.
«Τα ευρήματά μας υποδεικνύουν ότι η σειρά με την οποία τα θρεπτικά συστατικά φτάνουν στο έντερο μπορεί να ενεργοποιήσει μια συντονισμένη ορμονική και νευρική απόκριση, η οποία μεταβάλλει την ταχύτητα με την οποία το στομάχι διοχετεύει τη γλυκόζη στο έντερο», δηλώνει ο ενδοκρινολόγος Daisuke Yabe από το Πανεπιστήμιο του Κιότο.
Αν και τα νέα ευρήματα έχουν αποδειχθεί προς το παρόν μόνο σε ποντίκια, δεν είναι η πρώτη φορά που διαπιστώνεται ότι η σειρά κατανάλωσης των τροφών μπορεί να επηρεάσει την απόκριση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα μετά από τα γεύματα.
Η ομάδα του Yabe για να εξάγει ασφαλή συμπεράσματα, διεξήγαγε ένα πείραμα σε ποντίκια, αξιολογώντας τρεις διαφορετικές συνθήκες μετά από νηστεία κατά τη διάρκεια της νύχτας. Σε μία από τις δοκιμές, χορηγήθηκε ελαιόλαδο στα ποντίκια 15 λεπτά πριν από τη χορήγηση γλυκόζης. Μια άλλη ομάδα έλαβε πρώτα γλυκόζη και στη συνέχεια ελαιόλαδο. Μια τρίτη ομάδα ποντικιών λειτούργησε ως ομάδα ελέγχου, καταναλώνοντας νερό και στη συνέχεια γλυκόζη.
Τι συμβαίνει όταν προηγηθεί η κατανάλωση ελαιολάδου σε ένα γεύμα
Οι εξετάσεις αίματος μετά το πείραμα έδειξαν ότι τα ποντίκια στα οποία χορηγήθηκε ελαιόλαδο πριν από τη γλυκόζη παρουσίασαν σημαντικά χαμηλότερα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα αμέσως μετά το γεύμα, με αξιοσημείωτη μείωση στα χρονικά σημεία των 15 και 30 λεπτών σε σύγκριση με τα υπόλοιπα ποντίκια, αν και οι επιδράσεις φάνηκε να εξασθενούν στα 60 λεπτά.
Τα ποντίκια στα οποία χορηγήθηκε αρχικά ελαιόλαδο παρουσίασαν επίσης βραδύτερη γαστρική κένωση και υψηλότερα επίπεδα των ορμονών γλυκαγόνη, γλυκοζοεξαρτώμενο ινσουλινοτρόπο πολυπεπτίδιο (GIP) και GLP-1 στο αίμα τους – γεγονός που υποδηλώνει μια σειρά ορμονικών αποκρίσεων οι οποίες ενδέχεται να συμβάλλουν στην επιβράδυνση της γαστρικής κένωσης και στον περιορισμό των απότομων αυξήσεων του σακχάρου στο αίμα.
Οι ερευνητές εξέτασαν και άλλα λιπαρά πέραν του ελαιολάδου, όπως το έλαιο από λιναρόσπορο, το χοιρινό λίπος (lard), το έλαιο καρύδας και το ιχθυέλαιο. Το ελαιόλαδο παρουσίασε γενικά τα καλύτερα αποτελέσματα όσον αφορά τον έλεγχο του σακχάρου στο αίμα, αν και το έλαιο λιναρόσπορου και το χοιρινό λίπος έδωσαν παρόμοια αποτελέσματα σε ορισμένες παραμέτρους.
Σε ξεχωριστά πειράματα με τη χρήση μοντέλων διαβήτη σε ποντίκια, η προηγούμενη χορήγηση ελαιολάδου προσέφερε παρόμοια οφέλη για το σάκχαρο του αίματος και τη γαστρική κένωση, υποδεικνύοντας ότι ο μηχανισμός λειτουργεί ακόμη και όταν η ικανότητα του οργανισμού να παράγει ινσουλίνη είναι σημαντικά μειωμένη.
Σε άλλες δοκιμές, με τη χρήση φαρμάκων και γενετικά τροποποιημένων ποντικών, οι ερευνητές ανέστειλαν τη σηματοδότηση της γλυκαγόνης και του GLP-1 στα ζώα. Διαπίστωσαν ότι, εάν διακοπτόταν η λειτουργία ενός από αυτά τα μονοπάτια, το ελαιόλαδο εξακολουθούσε να έχει ευεργετικά αποτελέσματα. Ωστόσο, εάν αποκλείονταν και τα δύο μονοπάτια, η μείωση του σακχάρου στο αίμα περιοριζόταν ή εξαλείφονταν, ενώ χάνονταν και οι επιδράσεις επιβράδυνσης της γαστρικής κένωσης.
Αντίστοιχα, σε ένα τελικό πείραμα, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι, όταν διέκοπταν χειρουργικά τη σηματοδότηση του πνευμονογαστρικού νεύρου στα ποντίκια, η ικανότητα του ελαιολάδου να περιορίζει την αύξηση του σακχάρου στο αίμα και να επιβραδύνει τη γαστρική κένωση εξασθενούσε ή δεν ήταν πλέον ανιχνεύσιμη, παρόλο που οι ορμονικές αποκρίσεις των ζώων παρέμεναν ανέπαφες.
Συνολικά, η ερευνητική ομάδα εκτιμά ότι τα οφέλη του ελαιολάδου στον έλεγχο του σακχάρου στο αίμα εμπλέκουν τόσο ορμόνες όσο και νευρικά μονοπάτια. «Η επίδραση φαίνεται να περιλαμβάνει μια ολοκληρωμένη ενδοκρινική και νευρική απόκριση, και όχι τη δράση μιας μεμονωμένης ορμόνης», σημειώνουν οι ερευνητές.
